Zmiany w systemie bankowym w Polsce po 1989 r



Główne zmiany w systemie bankowym w Polsce po 1989 roku. W 1988 roku władze państwowe postanowiły całkowicie przebudować polski system bankowy, co miało nastąpić w kilku etapach: 1) powstanie nowego systemu prawnego: ustawa Prawo bankowe i ustawa o NBP, 2) wyodrębnienie z NBP kas oszczędności i banków komercyjnych, 3) sprowadzenie roli NBP do roli baku centralnego, 4) powstanie nowych banków komercyjnych w ramach pobudzania konkurencyjności. Ad 1) Dnia 31.01.1989 roku weszła w życie ustawa Prawo bankowe, która:  zobowiązywała banki do utrzymywania płynności płatniczej,  wprowadzała rozwiązania służące zapewnieniu bezpieczeństwa środków pieniężnych powierzonych bankom przez klientów, do rozwiązań tych można zaliczyć:  zapobieganie nadmiernej koncentracji kredytów,  zapobieganiu nadmiernym inwestycjom kapitałowym,  nadzór nad działalnością banków, który został usytuowany w banku centralnym, jako Główny Inspektorat Nadzoru Bankowego,  ustalenie zasad dotyczących uzdrawiania banków, ich likwidacji i ogłaszania upadłości. Nowe prawo bankowe odstąpiło od podziału jednostek prowadzących działalność gospodarczą na jednostki gospodarki uspołecznionej i nieuspołecznionej. Osoby prawne i fizyczne otrzymały prawo swobodnego wyboru banku, z którego usług chciały by korzystać. Dnia 31.01.1989 roku weszła w życie ustawa o NBP zgodnie, z którą NBP jest:  centralnym bankiem państwa,  bankiem emisyjnym,  bankiem prowadzącym działalność umacniającą pieniądz polski,  bankiem współdziałającym w kształtowaniu polityki gospodarczej państwa,  bankiem prowadzącym działalność kredytowa dla innych banków (kredyty refinansowy),  bankiem prowadzącym rachunki innych banków, budżetu i jednostek budżetowych,  bankiem gromadzącym rezerwy obowiązkowe,  wykonuje nadzór nad działalnością bankową. Ad 2) Wyodrębniono z NBP :  01.01.1988 r kasy oszczędności i utworzono odrębny bank – PKO,  01.02.1989 r ( na mocy rozporządzenia Rady Ministrów z 11.04.1988r ) zostało powołanych 9 banków państwowych: 1. Bank Gdański w Gdańsku, 2. Bank Śląski w Katowicach, 3. Bank Przemysłowo-Handlowy w Katowicach, 4. Bank Depozytowo- Kredytowy w Lublinie. 5. Powszechny Bank Gospodarczy w Łodzi, 6. Wielkopolski Bank Kredytowy w poznaniu, 7. Pomorski Bank Kredytowy w Szczecinie, 8. Państwowy Bank Kredytowy w Warszawie, 9. Bank Zachodni we Wrocławiu. Banki te stały się samodzielnymi i samofinansującymi się jednostkami organizacyjnymi. Miały prowadzić działalność polegającą na gromadzeniu środków pieniężnych, udzielaniu kredytów i pożyczek pieniężnych oraz przeprowadzaniu rozliczeń pieniężnych. Każdy z wymienionych banków posiadał swobodę w zakresie:  decydowania o przedmiocie i zakresie swojego działania i oferowania usług bankowych,  zawierania umów z klientami – ustalanie wysokości oprocentowania lokat i kredytów. Zmiany w systemie bankowym po 1989 roku wynikają z urynkowienia gospodarki polskiej oraz z reformą prowadzenia polityki pieniężno-kredytowej przez banki. Każdy z tych banków przejął obowiązki części oddziałów NBP. Jednak pomimo wydzielenia 9 banków NBP nadal zajmował się pewnymi operacjami komercyjnymi w zakresie obrotu dewizowego, co było sprzeczne z założeniami reformy. Ostatecznie w 1994 roku powołano Polski Bank Inwestycyjny, który przejął ostatnie funkcje banku komercyjnego od NBP. Struktura polskiego systemu bankowego stała się przez to bardziej przejrzysta. Ad 3) Działalność NBP jako banku centralnego oznacza:  współdziałanie przy opracowywaniu rozwiązań społeczno-gospodarczego rozwoju kraju i kształtowaniu systemu funkcjonowania gospodarki narodowej,  udzielanie kredytów refinansowych innym bankom,  organizowanie i realizowanie rozliczeń gotówkowych i bezgotówkowych,  administrowanie państwową rezerwą dewizową,  sprawowanie funkcji nadzoru bankowego nad instytucjami bankowymi na podstawie rocznych bilansów, miesięcznych sprawozdań i bieżących meldunków,  kształtowanie polityki kursowej i jej bieżącej realizacji,  emisję znaków pieniężnych i organizowanie obrotu gotówkowego,  organizowanie i przeprowadzanie rozrachunków międzybankowych,  reprezentowanie interesów Polski w międzynarodowych instytucjach bankowych. Rezerwą obowiązkową zostały objęte wszystkie środki pieniężne zgromadzone w banku, przy czym stopa rezerwy nie mogła być wyższa niż 30% sumy tych środków. Ustawa nie przewidywała natomiast oprocentowania środków odprowadzonych na rachunek rezerw obowiązkowych. Ad 4) Nastąpiła możliwość powstania nowych banków przy liberalnych zasadach ich tworzenia:  niewielki kapitał zakładowy,  własne pomieszczenia,  projekt statutu,  plan działania. Wprowadzało to zasadę konkurencyjności oraz odejście od podziałów terytorialnych i branżowych. X X X W 1994 roku zostały uchwalone dwa istotne dla systemu bankowego akty prawne:  a - o restrukturyzacji banków spółdzielczych oraz o BGŻ,  b - o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym. a) potrzeba restrukturyzacji spółdzielczości kredytowej była spowodowana:  koniecznością wycofania się z rozwiązań deregulacyjnych, które doprowadziły do niewydolności wielu banków spółdzielczych (deregulacja nastąpiła w 1989 roku i oznaczała, że banki spółdzielcze stały się bankami uniwersalnymi pomimo tego, że nie były przygotowane do takiej funkcji i popełniały wiele błędów w swojej działalności)  koniecznością dostosowania się do wymogów UE. Nowa ustawa wprowadziła:  trzystopniową strukturę spółdzielczości ( banki spółdzielcze, regionalne i BGŻ),  obowiązek przekazywania części funduszy przez banki spółdzielcze bankom regionalnym nieodpłatnie,  zasadę, że za ryzyko bankowe i płynność banku nie odpowiada bank spółdzielczy, ale solidarnie wszystkie banki zrzeszone w banku regionalnym. b) Ustawa o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym objęła gwarancją depozyty nie tylko osób fizycznych, ale i prawnych.

Zmiany w systemie bankowym w Polsce po 1989 r

Materiały

Barok - opis epoki Epoka baroku trwa przez cały wiek XVII. Nazwa wywodzi się z historii sztuki, w języku portugalskim barocco oznacza perłę o nieregularnych kształtach. Sztuka barokowa charakteryzuje się bogactwem ozdób i motywów, fantazją i olśniewającą formą, a także malowniczością i monumentalizmem. Te elementy pojawiły się w sztuce sakralnej, w kościołach po s...

Panorama życia ludzi na wsi w "Chłopach" “Chłopi” jako epopeja wsi Powieść ta jest panoramą życia ludzi wsi: obrzędy, prace, utwór o życiu wsi. Syntezę zapewnia: znajomość środowiska umiejętność syntetycznego ujęcia problemów wsi obiektywizm pisania prezencji zagadnień realizm trójwymiarowa obserwacja - jednoczesność scen - ich symultaniczność ...

Filozofia Sokratesa, Platona, Arystotelesa Filozofie antyczne Sokrates 469-399 r.p.n.e. był nauczycielem Platona głosił on absolutyzm i intelektualizm etyczny dobro, cnotę i szczęście utożsamiał z prawdą jego dewiza to: “Poznaj samego siebie” podkreślał świadomość własnej niewiedzy: “Wiem, że nic nie wiem” środki poznania to: ...

Prometeizm i mesjanizm w Dziadach \"Prolog\" - w klasztorze bazylianów odbywa się walka między duchami o Więźnia. Umiera dusza Gustawa - rodzi się Konrad. Scena I ukazuje wigilię Bożego Narodzenia w celi Konrada; spotykanie filomatów. Przybywa Żegota, który oznajmia, iż powodem aresztowań studentów jest przybycie na Litwę carskiego komisarza, Nowosilcowa. Tomasz Zan proponuje...

Kultura i sztuka średniowiecza SZTUKA ŚREDNIOWIE-CZA W rozwoju sztuki średnio-wiecznej wyróżniamy okre-sy: - przedromański do X w. - romański X-XI w. - gotycki poł. XIII w. do pocz. XVI w. Cechy sztuki romańskiej: - budowle z kamienia, - łuk półkolisty w konstrukcji sklepień, wykroju okien i otworów drzwiowych, - częste stosowanie formy rotundy, - deformowanie posta...

Problemy moralne "Granicy" Moralne problemy w \"Granicy\" Zofii Nałkowskiej Granica została wydana w 1935 roku i jest najwybitniejszym dziełem pisarki. Widać w nim kunsztowną analizę psychologiczną. Nałkowska rekonstruuje mechanizmy zachowań, uczuć i odruchów jednostki uwikłanej w procesy społeczne. Fabuła utworu ma na celu ukazanie rozbieżności stanowisk i różnorodność ...

Skład osobowy i struktura grupy społecznej Skład osobowy i struktura grupy społecznej - każda grupa składa się z określonej liczby osób - jednostki należą zazwyczaj z własnej woli, czasem z przymusu, np. wojsko - uczestnictwo ma charakter pluralistyczny - grupa jest zazwyczaj dożywotnia, można ją opuścić lub zostać z niej usuniętym - członkowie są w pewny sposób do siebie podo...

Streszczenie "Janko Muzykant" Henryka Sienkiewicza Janko już od urodzenia był słabym i chorowitym dzieckiem. Nikt nie wierzył, że niemowlę przeżyje więcej niż kilka godzin. Jednak chłopiec przeżył i jakoś się chował. Powszechnie uważano, że jest niezbyt rozgarnięty. \"Wątły i słaby\", zawsze chudy i z wydętym brzuchem, różnił się od innych dzieci - od pierwszych swoich świadomych dni zachwycał s...