Wizja Boga i człowieka w utworach Kochanowskiego i Szarzyńskiego



Wizja Boga i człowieka w twórczości Jana Kochanowskiego i Mikołaja Sępa Szarzyńskiego. W utworze Jana Kochanowskiego – „Czego chcesz od nas Panie” („Hymn do Boga”) możemy zauważyć wizję Boga, jako dobrotliwego Ojca. Kosmos i ziemia to dzieło boskie, pełne harmonii i uporządkowania. Jest to dar dla nas od Boga. Człowiek czuje się dziedzicem Stwórcy na ziemi, chwali dzieło boskie – od dalekiego kosmosu po źdźbła trawy ozdobione kroplą rosy. Bóg, stwarzając dla nas świat, dał wyraz swej bezwarunkowej miłości dla człowieka i tą miłością dalej go obdarza, przepełnia ją cały świat. Człowiek czuje się bezpiecznie. Ma świadomość tego, że może korzystać z wszystkich darów Boga, z wszystkiego co istnieje na świecie. Człowiek również ufa Bogu bezgranicznie. Nie obawia się na przykład, że morze wystąpi z brzegów, gdyż Bóg nadał światu prawa natury, które na to nie pozwalają. Bóg jest więc dla ludzkości Opiekunem i Stwórcą. Za dary, za życie i za świat człowiek chce odwdzięczyć się Ojcu. Zastanawia się jak tego dokonać i w końcu pojmuje. Może Mu jedynie odwdzięczyć się miłością. Miłością do samego Boga i do Boga ukrytego w Stwórcy. W kolejnym dziele Kochanowskiego, w psalmie 130 – „Z głębokości wołam do Ciebie Panie...”, jest zawarta bardzo podobna wizja Boga. Jest On również Istotą niezmiernie miłosierną, do której człowiek załamany, grzeszny, może się zwrócić z każdą prośbą. Bóg tylko czeka na to zawołanie do Niego, na nawrócenie się i zawsze wybacza. Jego litość i łaska nie ma końca. Człowiek, który jest w depresji, smutku i grzechu, traktuje Ojca jako swojego najbliższego przyjaciela, do którego można się zwrócić z każdą prośbą. Jest to relacja oparta na miłości i zaufaniu. Człowiek pragnie Boga wraz z Jego miłosierdziem. Jan Kochanowski był stoikiem. Można to zauważyć w „Pieśni IX Ksiąg I”, w której wspomina również o Bogu. Mówi o tym, że Ojciec jest Istotą wszechmocną i niezdolną do pojęcia dla człowieka. Ma On ogromny wpływ na nas, a Jego wyroki są nieprzeniknione. Kochanowski próbuje nam wyjaśnić, że nie należy martwić się o przyszłość, ponieważ to siły silniejsze od nas ją planują. Nie warto zastanawiać się nad bożą ekonomią w stosunku do nas, bo i tak nie pojmiemy jej naszym rozumem. Należ według podmiotu lirycznego żyć dniem teraźniejszym i cieszyć się chwilą. Niedopuszczalne jest popadanie w skrajne stany emocjonalne. Trzeba z takim samym spokojem znosić szczęście i nieszczęście. Stoicyzm oraz wiara w opiekę Boga – Boską Opatrzność, zapewni nam szczęśliwe życie. Mikołaj Sęp Szarzyński ukazuje nam, w Sonecie IV – „O wojnie naszej, którą wiedziemy z szatanem, światem i ciałem”, swoją wizję człowieka rozdartego pomiędzy wartościami ciała i ducha. Jest on wątły, niebaczny, słaby i nierozumny. Świat nie jest dla niego miejscem bezpiecznym, czuje się w nim zagubiony. Natomiast ciało człowieka jest więzieniem duszy. Człowiek nie czuje się dobrze, ani w swoim ciele, ani na świecie, ponieważ na obie te wartości działa szatan. Kusi nas. Wykorzystuje marności ziemskie po to, aby nas zepsuć i w ten sposób oddalić od Boga. Możemy zauważyć pewien dystans pomiędzy Bogiem, a człowiekiem. Ojciec jest dla istoty ludzkiej jedynym ratunkiem – jego sprzymierzeńcem w walce z szatanem. Dlatego też w Sonecie V – „O nietrwałej miłości rzeczy świata tego”, podmiot liryczny zaleca nam skupienie się na wartościach wyższych i skierowanie swoich myśli ku Bogu. Wszystko co należy do miłości świata tego to „vanitas”. Rzeczy nas otaczające zmieniają się i psują. Człowiek musi odrzucić to, co widzi i to, co go cieszy, a skupić się na wartościach niewidocznych – dlatego jest to takie trudne.

Wizja Boga i człowieka w utworach Kochanowskiego i Szarzyńskiego

Materiały

Średniowieczny uniwersalizm - wyjaśnienie Średniowieczny uniwersalizm oparty był na dominacji religii chrześcijańskiej w całej niemal Europie. Ze względu na to, iż wszystko w życiu podporządkowane było religii, światopogląd chrześcijański rządził myśleniem, odczuciami, postępowaniem i twórczością wszystkich ludzi średniowiecza. Dlatego też wszystkie występujące znaki były czytelne d...

Zalecenia poetyki klasycystycznej M.Boileau 2.3 ZALECENIA POETYKI KLASYCYSTYCZNEJ (M. BOILEAU) 1. piękne to co rozumne, rozsądne i harmonijne 2. doskonałość wykonania 3. zasada prawdopodobieństwa 4. kryterium doboru - rozum 5. język wykwintny, ale i pełen prostoty 6. poszanowanie języka ojczystego 7. ścisłe przestrzeganie zasad gatunków literackich 8. typowość (bohaterowie typowi ...

Charakterystyczne utwory oświecenia Charakterystyczne utwory ANTYMONACHOMACHIA (Ignacy Krasicki) Ostre ataki krytyki po napisaniu poematu \"Monachomachia\" zmusiły Krasickiego do napisania \"Antymonachomachi\", w której tylko pozornie wycofuje się z tego, co wcześniej przedstawił. Skoro \"prawdziwa cnota krytyk się nie boi\", nie powinni \"Monachomachią\" poczuć się...

Jak przezwyciężyć przeszkody w planowaniu ? Przezwyciężanie przeszkód w skutecznym planowaniu. Niechęć do ustalania celów. Uniemożliwia ona skonstruowanie skutecznego planu. Możliwe przyczyny takiego stanu: • Niechęć do rezygnowania z wybranych celów - zbyt bolesna rezygnacja z innych pożądanych możliwości. • Lęk przed niepowodzeniem - niechęć do podejmowania koniecznego ...

Steven Wheelwright - strategia Steven Wheelwright; dwa podejścia do opracowania strategii przedsiębiorstwa: 1. Podejście oparte na wartościach - kierunek działania wyznaczają poglądy i przekonania członków organizacji, często istnieje „firmowy sposób” działania (np. Hewlett-Packard). 2. Podejście oparte na portfelu przedsiębiorstwa - analityczne i racjonalne, ki...

Rozwój ośrodków kulturalnych w oświeceniu Zasadniczym początkiem rozwoju instytucji życia kulturalnego było otwarcie w Warszawie Biblioteki Załuskich, jednej z niewielu w Europie bibliotek publicznych. Ogniskowała ona życie umysłowe stolicy, prowadząc jednocześnie prace bibliograficzne i edytorskie. Drugim ważnym wydarzeniem, o którym należy wspomnieć, było założenie przez prekursora...

"Serce ma swoje racje, których rozum nie ma" „Serce ma swoje racje, których rozum nie ma.” Udowodnij, że dewiza B. Pascala była bliska wielu bohaterom literackim. Dewiza Pascala była bliska wielu bohaterom literackim, żyjącym w różnych okresach historycznych, a szczególnie tym, którzy żyli w epokach stawiających sobie za cel właśnie kult uczucia, serca. Taką epoką z pewności...

Człowiek a przeznaczenie w mitologii starożytnej Grecji Temat: Człowiek a przeznaczenie w mitologii starożytnej Grecji Człowiek a przeznaczenie w mitologii starożytnej Grecji / Przeznaczenie - jego rola w życiu bohaterów antycznych na podstawie wybranych mitów, „Iliady” lub innych utworów. Przeznaczenie , fatum, los, nieodwołalna konieczność. Starożytni Grecy wierzyli że człow...