Uniwersalność Stanisława Wyspiańskiego



Artysta żył w latach 1869-1907, a jego postać związana była z Krakowem. Studiował w Szkole Sztuk Pięknych i na Uniwersytecie Jagiellońskim. Był kierownikiem graficznym kra-kowskiego "Życia". Oprócz malarstwa interesowały go inne dziedziny plastyki: grafika, sztuka witrażowa, polichromia oraz scenografia i kostiumologia teatralna. Wyspiański był zwolenni-kiem historycznego malarstwa Jana Matejki. W obrazach ulubionymi tematami były portrety ("Portret Lucjana Rydla", "Studium dziewczynki", "Autoportret"), mitologia ("Jutrzenka"), Biblia ("Madonna z dzieciątkiem"), wieś ("Chochoły"), macierzyństwo ("Śpiący Staś"), pej-zaż ("Widoki na Kopiec Kościuszki"), a także szkice do książek. Ujawnia się tu styl secesyjny (dekoracyjna, kapryśna linia) oraz impresjonistyczny. W literaturze Wyspiański stał się naj-większym obok romantyków twórcą dramatów. Był pierwszym inscenizatorem "Dziadów". Zadebiutował "Warszawianką", a kolejnymi utworami były "Lelewel", "Noc listopadowa", "Bolesław Śmiały", "Wesele", "Akropolis", "Wyzwolenie". Określano go mianem "czwartego wieszcza".

Uniwersalność Stanisława Wyspiańskiego

Materiały

Grupy poetyckie w XX-leciu międzywojennym Skamander- grupa poetów tworzących w piśmie warszawskim \"Skamander\" w latach 1920-28 oraz 1935-39. Tworzyli ją poeci: Julian Tuwim, Antoni Słonimski, Kazimierz Wierzyński, Jan Lechoń, Jarosław Iwaszkiewicz Tworzyli poezję radosną, witalną, nasyconą optymizmem, ich bohaterem stał się człowiek ulicy mówiący prostym językiem. Luźno związana z gru...

Jeszua i Poncjusz Piłat w "Mistrz i Małgorzata" Jeszua i Poncjusz Piłat Osoby te wprowadza do utworu Woland, który przedstawia Berliozowi i Bezdomnemu okoliczności spotkania Piłata z Chrystusem. Jako naoczny świadek potwierdza historyczne istnienie Jeszui, stwierdzając przy tym dobitnie, że był obecny przy opisanych w Biblii zdarzeniach. Zło towarzyszyło więc wydaniu, skazaniu i ukrzyżo...

Echa różnych filozofii w Młodej Polsce Filozofie końca wieku zdominowały trzy koncepcje filozoficzne, które, jak się później okazało, miały ogromny wpływ na sposób myślenia ludzi, literaturę i sztukę a nawet historię. Pierwsza koncepcja filozoficzna to - schopenhaueryzm, czyli dekadencki nastrój pesymizmu, smutku i rozpaczy. Jej twórcą był Artur Schopenhauer, a dzieło, które zyska...

Topos wędrówki i doświadczeń wynikających z podróży W literaturze różnych epok często występuje motyw wędrówki. Podróż w życiu człowieka może mieć bardzo wiele znaczeń: może przynosić nowe doświadczenia, oznaczać chęć poznania, ucieczkę, tułaczkę, poszukiwanie szczęścia czy lepszych warunków życia, wreszcie może wiązać się z misją, posłannictwem. Zwykle wiąże się z porzuceniem na zawsze lub na pe...

Teoria literatury i Historia Polski w Młodej Polsce Teoria literatury Wśród twórców moderny popularnością cieszyła się liryka i dramat. ekspresja- wyrażanie przeżycia, uzewnętrznianie go. ekspresjonizm- kierunek w sztuce , charakteryzuje go dążenie do przeciwstawiania subiektywnych przeżyć, nadawanie dziełu silnego napięcia emocjonalnego. impresja- wrażenie, spostrzeżenie. impresjonizm- kie...

Mowa niezależna, zależna, pozornie zależna Narracji towarzyszą, jako druga płaszczyzna językowa, wypowiedzi postaci, które są wobec niej strukturalnie podrzędne: mowa niezależna (oratio recta) sposób przytoczenia wypowiedzi postaci w tekście narracyjnym. Zakłada reprodukowanie słów tak, jak miały zostać wypowiedziane. Np. “Czas wszystko leczy” — powiedział kapłan. W w...

Handel usługami - co to jest Handel usługami obejmuje: • Obrót uszlachetniający polega na wysyłaniu lub otrzymaniu z zagranicy półfabrykatów, surowców lub towaru niezupełnie wykończonego, celem dokonania odpłatnie dalszych kolejnych faz procesu wytwarzania lub wykonania zewnętrznego. Wyróżniamy obrót uszlachetniający czynny, dla strony, która dokonuje uszlachetnieni...

Mechanizmy odziaływaia kultury Mechanizmy oddziaływania kultury: 1. socjalizacja - człowiek nie rodzi się ludzkim lecz staję sio nim w procesie wychowania (Park); w procesie socjalizacji człowiek z istoty biologicznej staje się istotą społeczną; so-cjalizacja zatem poza społeczeństwem jest niemożliwa; w procesie wychowania następuje internalizacja podstawowych zasad kultury ...