Okresy w antyku



Mówiąc o kulturze antycznej, bardzo często mamy na myśli kulturę starożytnej Grecji i starożytnego Rzymu. W rozwoju kultury greckiej możemy wyróżnić 4 okresy: Okres archaiczny (do pocz. V w. p.n.e.). Zawiązki stanowiły pieśni robocze, religijne i bohaterskie. Następnie z nich zaczęła się rozwijać poezja epicka, której szczytem była twórczość Homera i Hezjoda. W VIIw. p.n.e. zaczęła pojawiać się poezja liryczna: elegia wojenna (Tyrtajos, Solon), refleksyjno moralizatorska i patriotyczna (Archiloch, Teognis), erotyczna (Mimnermos), liryka eolska (Alkajos, Safona, Anakreont), poezja chóralna (Symonides) oraz jamb (Archiloch). Z VI w. p.n.e. pochodzi bajka (Ezop), a z drugiej poł. - zawiązek dramatu. Rozwijać się zaczęła historiografia (Hekotajos) oraz filozofia, której jońska szkoła dała początek literackiej prozie. Okres klasyczny attycki (V i IV w. p.n.e.). Nastąpił rozwój tragedii (Ajschylos, Sofokles, Eurypides), komedii (Arystofanes). Rozwijała się również sztuka wymowy (Demostenes), historiografia (Tutlidydes). W dziedzinie filozofii działali sofiści, Sokrates, Platon, Arystoteles, cynicy, cyreniacy, w naukach przyrodniczych - Arystoteles, matematycznych - Eudoksos, medycynie - Hipokrates. Okres hellenistyczny (330r. p.n.e. - 30r. p.n.e.) zwany aleksandryjskim. Cechą charakterystyczną dla tego okresu był rozwój nauk . Uprawiana w drobnych formach literatura obejmowała: poezję liryczną (Kallimach), elegię miłosną, ajtilogiczną (wyjaśniającą powstawanie zwyczajów i kultów), idyllę (Teokryt), epigram erotyczny, biesiadny, refleksyjny, satyryczny, itp. Poezję epicką reprezentował epylion o treści mitycznej, epos dydaktyczny i historyczny oraz dramat. Historiaografia pod wpływem retoryki otrzymała charakter raczej powieści niż pracy naukowej. Filozofię reprezentowały szkoły: stoicka, epikurejska, sceptyczna i Akademia Platońska. Okres rzymski (od 30 r. p.n.e. do 529r. n.e.), w którym Grecja zeszła do roli prowincji rzymskiej. W poezji wyróżniał się epigram, epos i epylion, w prozie zaś głównie historiografia o tematyce rzymskiej (Appian, Kasjusz) i biografia historyczna (Plutarch). Powstał i rozwinął się romans : przygodowy i pasterski. Pojawiły się dzieła geograficzne (Klaudiusza i Ptolemeusza). Główne prądy filozoficzne reprezentowali: Epiktet (hedonizm) i Plotyn (neoplatonizm). Zaczęła się rozwijać literatura chrześcijańska (Ewangelie, Listy św. Pawła). Literaturę grecką możemy także podzielić wg. kryterium dominującego w danym czasie gatunku. To jest: wiek epiki (VII w. p.n.e.), epoka liryki (VII - VI w. p.n.e.), wiek dramatu (V w. p.n.e.) oraz epigramatu (IIIw. p.n.e.). Całej greckiej literaturze patronuje Homer. Zawiązek literatury rzymskiej stanowiły w poezji pieśni (religijne, robocze, obrzędowe, bohaterskie), formuły modlitw, przepisy prawne oraz mowy. W dramacie wystąpiły farsy (atellany). Początek literatury rzymskiej dało wystawienie w Rzymie tragedii i komedii greckich w łacińskich przeróbkach Liwiusza Andronikusa (też jego epika i liryka). Dużą rolę odegrała twórczość Cycerona (wymowa, historiografia, pamiętnikarstwo, filozofia spopularyzowana przez niego (stoicyzm) oraz Lukrecjusza (epikureizm)). Od III w. , czyli od upadku piśmiennictwa powstała i rozwijała się literatura chrześcijańska (działali apologeci: św. Augustyn, św. Hieronim (autor Wulgaty). Wśród poetów można wyróżnić : św. Ambrożego i Prudencjusza (zwanego Horacym chrześcijańskim).

Okresy w antyku

Materiały

Motyw antyutopii w literaturze Antyutopia Antyutopia - W przeciwieństwie do utopii, która jest wizją idealnego, egali¬tarnego, sprawiedliwego społeczeństwa, antyutopia jest utworem satyrycznym, ośmieszającym, parodiującym dzieła pi¬sarzy utopijnych lub brutalnie przed-stawiającym nieprzystawalność pięk¬nych teorii do rzeczywistości. Elementy antyutopii pojawił...

Powstanie ruchu społecznego Ruch społeczny to zbiorowe działanie i dążenia ludzi do realizacji wspólnego celu. Działania te są mniej lub bardziej zorganizowane. Mechanizm powstawania ruchu społecznego: - jeśli pewna ilość ludzi nie może zaspokoić swoich potrzeb - rodzi to frustrację, niezadowolenie, zmobilizowanie energii na osiągnięcie środków pozwalających zaspokoić p...

Świat wartości w "Innym Świecie" Świat wartości a determinacja człowieka przez historię - moje rozważania o „Innym Świecie” Grudzińskiego. „Inny Świat” - Gustawa Herlinga Grudzińskiego to jedna z najbardziej wstrząsających książek literatury łagrowej. Zapiski Sowieckie wyrosły z przeżyć i doświadczeń więziennych, obozowych autora i jego współtowarzysz...

"Mistrz i Małgorzata" jako dzieło uniwersalne Mistrz i Małgorzata – dzieło uniwersalne Podsumowując uwagi o najwybitniejszym dziele Bułhakowa, zastanówmy się jeszcze raz nad jego ponadczasową wymową. Wspominaliśmy już o uniwersalizujących zabiegach łączenia różnych planów, kojarzenia przestrzeni i czasu poprzez sposób ich przedstawienia, o parabolicznej, uogólnionej strukturze d...

Bohater literacki w romantyźmie i pozytywiźmie 6.Koncepcja bohatera literackiego w twórczości romantyków i pozytywistów polskich. ] Dzieje literatury, którą poznawaliśmy w ciągu czterech lat nauki (bo dopiero ostatnie cztery lata kierowały naszą uwagę ku realnemu poznaniu) zdołały wszystkich nas chyba przekonać o jej nierozerwalnym związku z życiem. Życie nasze z kolei jest w znacznym stopni...

Spółka komandytowa SPÓŁKA KOMANDYTOWA. Spółka komandytowa jest spółką, w której wobec wierzycieli za zobo¬wiązania spółki co najmniej jeden wspólnik odpowiada bez ograniczenia (komplementariusz), a odpowiedzialność co najmniej jednego wspólnika (komandytariusza) jest ograniczona do wysokości sumy komandytowej. Umowa spółki powinna zawierać między ...

Miłość i polemika w "Ślubach panieńskich" Romantyczny model miłości i polemika z nim w \"Ślubach panieńskich\" Rozważania na temat miłości i poglądach Fredry w sprawie tak wdzięcznego tematu, rozpocząć należy od uwagi, że całość tytułu komedii brzmi \"Śluby panieńskie, czyli magnetyzm serc\". Czymże jest ów magnetyzm? Jest to inaczej mesmeryzm- modna w stuleciu teoria Mesmera (lekarz...

Ukształtowanie pionowe i poziome Azji Ukształtowanie poziome Długość linii brzegowej Azji, najbardziej rozczłonkowanej po Europie, wynosi 62 tys. km; półwyspy stanowią 18,4% powierzchni Azji (największe: Jamał, Gydański, Tajmyr, Czukocki, Kamczatka, Koreański, Indochiński, Indyjski, Arabski, Azja Mniejsza), wyspy ok. 5% (gł. wyspy: Ziemia Pn., Nowosyberyjskie, Kuryle, Sachalin, Ja...