Teoria czystej Formy Witkacego



Witkacy obserwujać rozwój cywilizacji i nowe jej odkrycia stwierdził, że szybki postęp wywrze negatywny wpływ na człowieka. Szybko rozwijająca się cywilizacja doprowadzi do tego, że społeczeństwo za nadrzędne przyjmie wartości materialne, a odrzuci sferę ducha. Epoka kolektywizacji, uniformizacji i jednakowości doprowadzi do zniszczenia kultury. W tym Witkacy upatrywał zagrożenia jednostki i przyczyn jej upadku. Wyrażał także zainteresowanie teorią istnienia, analizował struktury bytu. Twierdził, że tylko jednostki proste i głupie mogą przypuszczać, że życie jest łatwe i nieskomplikowane. Gdy jednak wśród nich pojawi się osoba, która zwróci im uwagę na oprawdziwy obraz życia, zmienią on swe poglądy. Witkacy stale zadawał sobie pytania: dlaczego ja ? Dlaczego teraz ? Dlaczego tu ? Dlaczego dlaczego ? Tylko taki człowiek, który zadaje pytania, jest coś wart. Religia, filozofia i sztuka podejmują próbę odpowiedzi na te pytania. Jednak współczesne społeczeństwo doprowadziło do tego, że upadła filozofia i sztuka, a teraz zagraża to także sztuce. Już w starożytności nastąpiły dwa wydarzenia destrukcyjnie wpływające na sztukę. W starożytnej Grecji mianowicie teatr i poezja oderwały się od misteriów religijnych. Ponownie takie wydarzenie nastąpiło w renesansie. Oderwanie od religii spowodowało, że sztuka wiernie i mimetycznie odwzorywała i naśladowała życie. Zanikała więc zdolność do odczuwania Tajemnicy Istnienia. Człowiek przestał poszukiwać odpowiedzi na pytania o zagadkę bytu. Odczuwanie Tajemnicy Istnienia może przywrócić jedynie sztuka dążąca do wywołania uczuć metafizycznych, metafizycznego wstrząsu, który można osiągnąć jedynie przez przeżycie formy całkowicie uniezależnionej od treści życiowej. Jeżeli w sztuce odrzucimy to, co życiowe, a dostrzeżemy czystą formę, to zobaczymy prawdziwe piękno, a sztuka wywoła w nas wstrząs metafizyczny. Uczucie metafizyczne może być wywołane, jeżeli uświadomimy sobie jedność istnienia. Zdaniem Witkacego świat składa się z wielości poszczególnych istnień, tworzących jedność. Każde istnienie jest także jednością, złożoną z wielu jakości. Jeżeli uświadomimy sobie tę jedność w wielości to będziemy przeżywać Tajemnicę Istnienia. Teoria czystej formy dotyczyła wyłącznie teatru i przeciwstawiała się tradycji - zarówno dramatowi naturalistycznemu, jaki i symbolicznemu. Sprzeciw Witkacego budził teatr naśladujący rzeczywistość, tworzący na scenie iluzję życia, pokazujący świat bohaterów i zdarzeń zbudowany na zasadzie prawdopodobieństwa życiowego. Teatr taki okłamuje widza, wmawia mu, że patrzy na prawdziwe zdarzenia. Także teatr symboliczny, operujący spotęgowanym nastrojem, symbolem, nie jest w stanie wstrząsnąć widzem ani pozwolić mu przeżyć Tajemnicę Istnienia, gdyż i jego efekty są znane, schematyczne. Należy więc zastąpić teatr tradycyjny nowym - czystej formy. Czysta forma to pewna niezależna od prawdopodobieństwa życiowego konstrukcja elementów: słów, gestów, działań, barw i dżwięków. Układ tych elementów zależny jest wyłącznie od koncepcji artystycznej twórcy. Celem spektaklu nie jest naśladowanie rzeczywistości, lecz wprowadzanie widza w inny niż życiowy wymiar przeżywania, w sferę uczuć metafizycznych. Celem jest zaskakiwanie odbiorcy. Zdarzenia i postacie sceniczne mogą się z życiowego punktu widzenia dziwaczne i bezsensowne, ale podlegają konieczności artystycznej. Teatr czystej formy miał zrywać z wszelkimi schematami tradycyjnego teatru, z logicznym związkiem pomiędzy przedstawionymi zdarzeniami oraz pomiędzy wypowiedziami bohaterów a ich działaniami. Witkacy dopuszczał rozbieżność między czynami postaci i wypowiadanymi przez nią sądami, zmienność psychiki, przeistaczanie się jednych postaci w inne, zamiany ról. Widz oglądający taki spektakl powinien mieć wrażenie, że śni jakiś dziwny sen. Zerwanie z realizmem życiowym wiązało się z całkowitym odpolitycznieniem sztuki. Nie powinna ona służyć niczemu, tym bardziej ideologii. Powinno się zrezygnować z funkcji utylitarnych, ideologicznych i politycznych. Widać tu wyraźne nawiązanie do młodopolskiego hasła "Sztuka dla sztuki". Dzieło sztuki winno istnieć dla samego piękna, a nie dla jakiejkolwiek idei, szczególnie politycznej. Szczególna jest kreacja bohaterów Witkacego. Są oni z regly artystami, którzy przeżywają na scenie ból istnienia, próbują zgłębić tajemnicę sensu bytu ludzkiego. Eksperymentują więc, nierzadko wykraczając poza kanony smaku, gustu i rozsądku. Ponieważ celem teatru Witkacego jest drażnienie widza, prowokowanie jego zmysłów i doznań artystycznych, często pojawia się język potoczny, czasem wulgarny. Ogromną rolę odgrywa też erotyzm i przemoc.

Teoria czystej Formy Witkacego

Materiały

Teorie społeczności lokalnej Społeczność lokalna - zbiorowość zajmująca wspólne terytorium, w której występują interakcje między jednostkami i grupami, w której ukształtowała się więź społeczna, wspólnota interesów i stosunkowo silna kontrola społeczna. Hawley (dwa wymiary społeczności lokalnej): • pierwszy wymiar - istota społeczności lokalnej ma swój wymiar prze...

Schemat kształtowania postaw Schemat kształtowania się postaw składa się z czterech elementów, których różne cechy mają wpływ na procesy kształtowania się postaw i na proces ich zmian. Jest to schemat uproszczony i niepełny. Nadawca to rodzice, grupy rówieśnicze, nauczyciele, środki masowego przekazu. Każdy z tych nadawców w jakimś stopniu może wpływać na postawy odbiorcó...

Konsumenci i nabywcy w marketingu KONSUMENCI I NABYWCY Konsumenci – gospodarstwa domowe – podmiot systemu społeczno-gospodarczego; osoba dokonująca aktu konsumpcji (zużycia) produktu. Nabywcy – podmiot rynku. Rodzaje zakupów: - zakupy dokonywane niezależnie - zakupy dokonywane po silnym wpływem jednego z członków rodziny - zakupy dokonywane wspólnie ...

Biografia Sławomira Mrożka SŁAWOMIR MROŻEK URODZIŁSIĘ 29 CZERWCA 1930 R. [ W AKTACH URODZENIA WPISANO ZŁĄ DATĘ 26 CZERWCA], W BORZĘCINIE. SYN ZOFI [ Z DOMU KĘDZIOR], [ 1904- 1945], I ANTONIEGO [ 1903-1987], URZĘDNIKA POCZTOWEGO. BRAT JERZEGO [1928- 1932] I LITOSŁAWY [ 1935-1995]. W 1933 PRZEPROWADZIŁSIĘ WRAZ Z RODZINĄ DO KRAKOWA. PO WYBUCHU WOJNY RODZINA WRÓCIŁA DO ...

Interpretacja wiersza "Kryzys w branży szarlatanów" Gałczyńskiego \'\'Kryzys w branży szarlatanów\'\' Wiersz opisuje zachwalającego swoje towary kramarza handlującego dewocjonaliami. Handel jego nie przynosi mu zysków i zmusza go do głośnego zachwalania \'\'lalek do miłości\'\', \'\'maści od samotności\'\', \'\'Polikarpa kości\'\' itp. Poeta w trosce o drżącego z febry od rana prosi Najświętszą Pannę o wsparc...

Główne problemy twórczości I.Krasickiego Wymień główne problemy twórczości I. Krasickiego. Omów dokładnie jeden gatunek literacki uprawiany przez poetę. Ignacy Krasicki, poza tym że przyjął święcenia kapłańskie, był również wielkim poetą, prozaikiem, publicystą i komediopisarzem; potem jako wybitny twórca związał się dworem Stanisława Augusta Poniatowskiego; ważna cecha j...

Człowiek w epoce renesansu W renesansie nastąpiło odkrycie człowieka. Zostało to nazwane antropocentryzmem i polegało na wywyższeniu pozycji człowieka i zniżeniu miejsca Boga w świecie. Koncepcja człowieka wyglądała następująco. Człowiek jest istotą wybitną, szlachetną - w oparciu o cnotę i stosunek człowieka do dobra ogółu. Człowiek renesansu nie powinien się poddawać zb...

Krótka charakterystyka "Testament mój" Słowackiego “Testament mój” Wiersz ten jest stylizowany na testament, zawierający pożegnanie artysty ze światem, rozrachunek z poglądami i wartościami, wyrażający jego wolę i życzenia skierowane do przyjaciół lub potomnych. Poeta zwraca się do odbiorcy, którym jest całe pokolenie romantyków, wszyscy ci, którzy znali poetę oraz potomni, którzy...