Sentymentalizm w literaturze oświecenia



Sentymentalizm w literaturze oświecenia. Sentymentalizm jako kierunek literacki zaczął się rozwijać w latach 60 XVIII w.. Prekursorami byli Jan Jakub Rousseau oraz Wolfgang Goethe. Twórców sentymentalizmu fascynowała emocjonalna strona ludzkiej natury, ludzka uczuciowość. Przeciwstawiali cywilizacji naturę, rozumowi serce, a inspiracji artystycznej poszukiwali w tradycji rodzimej, często w ludowej. Dzieło sentymentalne, zgodnie z istotą kierunku, winna cechować czułość. Ulubionym gatunkiem sentymentalistów były : powieść sentymentalna, sielanka, pieśń, elegia. W literaturze klasycystycznej podmiot literacki jest bezosobowym, bystrym obserwatorem. W literaturze sentymentalnej natomiast reprezentuje sferę doznań prywatnych, osobistych, intymnych. Ośrodkiem rozwoju kultury sentymentalnej były Puławy, mecenasem była Izabela Czartoryska. Najważniejszym przedstawicielem w literaturze polskiej był Franciszek Karpiński (1741 - 1828), pierwszy polski intelektualista. Był sekretarzem, nauczycielem, pisał - "Zabawki wierszem i przykłady obyczajne", pamiętniki "Historja mojego wieku i ludzi, z którymi żyłem". "Do Justyny tęskność na wiosnę" Poeta tęsknił do niej na wiosnę, utwór jest sielanką sentymentalną, autorski podmiot liryczny przedstawia uczucia Karpińskiego. Połączenie ludzkiej uczuciowości z fascynacją dla świata przyrody. Wiosna jest porą kochania - tęsknota wiosną jest szczególnie silna. "Laura i Filon" Utwór jest dialogowaną sielanką sentymentalną. Opowiada o historii igraszki miłosnej Filona i Laury. Scenerią jest świat przyrody, rekwizytem jest jawor. Poeta usiłuje zobrazować piękno ludzkich uczuć, miłości. Obrazuje wszystkie uczucia towarzyszące miłości - tęsknotę, niepokój, zazdrość. Ostatecznie między kochankami następuje pojednanie. "Pieśń dziada sokalskiego w kordonie cesarskim" Podmiotem lirycznym jest wędrowny dziad. Opisuje nieszczęścia jakich doświadczył w zaborze austriackim. Wyraża pogląd, iż upadek ojczyzny jest skutkiem wewnętrznego nieładu, który w niej panował. Polskę dawną ukazuje jako kraj wolności, której nie może doświadczyć w Cesarstwie Austriackim. Okazuje się, że bieda w Rzeczpospolitej była mniej dotkliwa od tej w kordonie cesarskim.

Sentymentalizm w literaturze oświecenia

Materiały

Cezary Baryka jako nowy typ bohatera Cezary Baryka - „młody gniewny”, nowy typ bohatera w twórczości Stefana Żeromskiego. Cezary Baryka jest głównym bohaterem powieści Stefana Żeromskiego - „Przedwiośnie”. Zrozumienie jego postawy wymaga poddania analizie dziejów tego bohatera. Urodził się w Baku w rodzinie polskich emigrantów. Rodzice jego tęsknili za...

Różnica między akcją a obligacją Akcja to papier wartościowy: • stwierdzający bezwarunkowe uczestnictwo jej właściciela w kapitale (majątku) spółki akcyjnej, • uprawniający do partycypacji w zyskach spółki akcyjnej w formie tzw. dywidendy, oraz do majątku spółki – w razie jej likwidacji, • stwierdzający odpowiedzialność za zobowiązania spółki do wyso...

Akredytywa dokumentowa - definicja, wady i zalety Operacja bankowa polegająca na podjęciu przez bank, na zlecenie importera, samodzielnego zobowiązania na rzecz beneficjanta, dotyczącego zapłaty lub zabezpieczenia zapłaty określonej sumy pod warunkiem spełnienia przez beneficjanta akredytywy szczególnych wymogów zawartych w jego treści. Strony uczestniczące w otwarciu akredytywy dokumentow...

Co to jest społeczeństwo Społeczeństwo jest zbiorowością ludzką, ale jest pojęciem szerszym, jest wyodrębnione ze zbiorowości społecznej oraz jest definiowane strukturalnie i funkcjonalnie. Wg Jana Szczepańskiego SPOŁECZEŃSTWO to dopełniające się i krzyżujące się formy życia zbiorowego, współwy-stępujące i mające część wspólną członków w ramach narodu, państwa czy ...

Postacie i zjawiska nadprzyrodzone w "Makbecie" Postaci i zjawiska nadprzyrodzone Szczególną rolę pełnią w tragedii Szekspira postaci o innym, niż zwyczajni ludzi, sposobie istnienia. Są wśród nich trzy anonimowe wiedźmy i Hekate oraz Duch Banka. Czarownice wywodzą się z wierzeń ludowych o wpływie złych mocy na życie ludzi. Duch zamordowanego przychodzi, by przypominać zabójcy o strasz...

Ryzyko w działalności handlowej Handel jest sfera działalności, z którą najszerzej łączy się problem ryzyka. Wynika to z faktu, że w handlu można najszybciej osiągnąć sukces i pomnożyć kapitał. Jednak w sferze tej bardzo duży wpływ ma konkurencja rynkowa, co sprawia, że równie szybko można ponieść stratę i zostać z rynku wyeliminowanym. W działalności handlowej dominuje ryz...

Satyry Krasickiego Krasicki mówi, że \"satyra prawdę mówi, względów się wyrzeka, wielbi urząd, czci króla, lecz sądzi człowieka\". W satyrze pt. \"Do króla\" Krasicki posłużył się ironią. Utwór wydaje się być atakiem na króla, lecz jest oskarżeniem przeciwnej mu szlachty. Krasicki ceni króla za młodość, pochodzenie szlacheckie i polskie, troskę o los Polski i...

Motyw buntu w literaturze Bunt Bunt - 1) Sprzeciw, protest, opór, nie¬zgoda, podburzanie. 2) Zorganizowana akcja protestacyjna wobec władzy; zbrojny spisek; rewolucja, przewrót; Biblia (ST) -1) Za pierwszych buntow¬ników w Biblii uznaje się Adama i Ewę, którzy nie byli posłuszni woli Boga i zjedli owoc z drzewa wiadomości dobrego i złego, zdobywając w ten spo...