"Śluby panieńskie" w teatrze



„Śluby panieńskie” w teatrze Komedia, utwór przeznaczony do odgrywania na scenie rządzi się szczególnymi zasadami. Warstwa językowa i zapisane w tekście sytuacje, zwłaszcza projekt ruchu postaci muszą tworzyć zwartą, zgrabną całość. Jakość tekstu dramatycznego, w tym komedii, weryfikuje realizacja teatralna. W przypadku „Ślubów panieńskich” można mówić o mistrzostwie autora potwierdzonym ponad półtorawiekową obecnością tego utworu na scenach. Atrakcyjny w swoim komizmie, żywioł językowy „Ślubów” niewątpliwie jest wartością, którą można określić jako sceniczną. Dbałość o wypowiadane kwestie wyraża się także w uwagach skierowanych do inscenizatorów. Regulują one brzmienie kwestii pod względem głośności, tempa wypowiadanych fraz. Fredro nie zapomina też o sugestiach dotyczących miejsca akcji, wyposażenia salonu, wyglądu i zachowania postaci. Oto przykład wskazówki inscenizacyjnej zamieszczonej przed pierwszą sceną sztuki: JAN sam w płaszczu zarzuconym na ramiona – chodzi, patrzy w okno, potem mówi ziewając Wartość sceniczną komedii Fredry (nie tylko „Ślubów panieńskich”) potwierdzają opinie tuzów polskiego teatru. Wiersz tych utworów jest sprawdzianem umiejętności aktorskich: często bywa przedmiotem ćwiczeń dla młodych adeptów sztuki scenicznej, jak i podstawą popisów znakomitych, dojrzałych artystów teatru. Dzieła Fredry wymagają umiejętności sprawnego przekazania wiersza rymowanego ze średniówką, a przy tym – oddania pełni żywiołu komediowego. „Śluby panieńskie” świecą tryumfy sceniczne od czasu powstania utworu do chwili obecnej. Żywa akcja, zabawna, trzymająca w napięciu intryga i wiele elementów pobudzających do śmiechu uczyniły z niej atrakcyjny, pozwalający odpocząć dramat rozrywkowy. Premiera sztuki miała miejsce na scenie lwowskiej już 15.11.1833 r.16 Ta data rozpoczyna pochód „Ślubów” przez chyba wszystkie sceny zawodowe w Polsce. Już po roku od prapremiery wystawiono komedię w Teatrze Wielkim w Warszawie, a niedługo później w Teatrze Rozmaitości. W 1835 r. weszła na scenę w Krakowie.17 Rola Anieli należała do popisowych w repertuarze najsłynniejszej polskiej aktorki, Heleny Modrzejewskiej. Równie sławną kreację stworzył w tej sztuce Jerzy Leszczyński – Gustaw. Sezon teatralny 1993/94 przyniósł wiele nowych realizacji komedii Fredry. Stało się tak ze względów rocznicowych. Dwusetna rocznica urodzin była okazją także do przypomnienia „Ślubów panieńskich”. Ciągle żywe zainteresowanie zespołów teatralnych sztukami Fredry mogłoby, po latach, stanowić argument w obronie autora zbijający zarzuty Seweryna Goszczyńskiego.18 „Nienarodowe” w sensie jawnej demonstracji uczuć patriotycznych, komedie Fredry są w istocie w pełni narodowe. Pacyfistyczne i ugodowe nastawienie autora dało literaturze polskiej obraz życia polskiego dworku osadzony w realiach prowincji i mentalności szlachty tamtego okresu. „Śluby panieńskie” podkreślają szlacheckie zasady moralne i kult życia rodzinnego. Czyż nie są to wartości polskie, narodowe?

"Śluby panieńskie" w teatrze

Materiały

Myśl o poezji i poecie w twórczości Jana Kochanowskiego W przedmowie do psałterza pisze: Tym żeś mi serca dodał żem się rymy swymi, ważył zetrzeć z poety co znakomitszemi I wdarłem się na skałę pięknej Kaliopy Gdzie dotychczas nie było śladu polskiej stopy. Ślad odciśnięty na skale Kaliopy to ślad Jana Kochanowskiego, to ślad jego twórczych dokonań,...

Motyw utopii w literaturze Utopia Utopia - Projekt idealnego państwa opartego na doskonałym ustroju spra¬wiedliwości społecznej i doskonale fun-kcjonujących instytucjach. Obywatele takiego państwa żyją w szczęściu, rado¬śnie pracując dla dobra całej społeczno¬ści. Określenie pochodzi od tytułu dzieł¬ka Th. Morę\'a i i znaczy dosłownie „Miejsce, ...

"Wielkie dzieła literatury światowej nie są na ogół optymistyczne, ale nie odbierają nadziei" J.Przyboś Rozpoczynając rozważania na ten temat, należałoby zadać sobie pytanie – jakie zadanie ma spełniać utwór literacki, by można go było określić mianem wielkiego dzieła literackiego na skalę światową? Oczekuje się, że będzie zawierał treści ogólnoludzkie, wartości nieprzemijające, nie tylko w danej epoce, ale w ogóle, na przestrzeni stuleci...

"Byc człowiekiem - to być odpowiedzialnym". Ustosunkuj się do podanej tezy Aby w sposób krytyczny móc ustosunkować się do tezy: „Być człowiekiem – to być odpowiedzialnym”, należy najpierw odpowiedzieć sobie na pytanie, cóż owo człowieczeństwo oznacza. Znaczenie słowa „człowiek” rozpatrywać można w dwóch płaszczyznach: biologicznej i filozoficzno–teologicznej. Z biologicznego punktu w...

Znaczenie i funkcja czasopism oświeceniowych 1. tytuły czasopism • “Merkuriusz Polski” Pierwsze polskie pismo - 1661, wchodziło tylko przez 7 miesięcy. • “Monitor” Wzorowany na angielskim “Spectatorze”. Pierwszy redaktor to Stanisław Bohomolec. Zamieszczał tam swoje artykuły także Ignacy Krasicki. Monitor ukazywał zacofanie polski, żądał...

Stosunek do świata Józefa K. bohatera "Procesu" Człowiek w świecie absurdu. Jaki stosunek do świata ma bohater „Procesu” Franza Kafki? Dwa lata po śmierci autora „Procesu”, jeden z niemieckich pisarzy i publicystów napisał: „Franz Kafka zogromnieje przez te lata, które nastapią teraz po jego śmierci”. Były to prorocze słowa, bowiem dzisiaj uznawany jest ...

Buntownicy w utworach romantycznych Postacie buntowników i szaleńców w utworach romantycznych. Pierwsze pokolenie polskich romantyków dojrzewa w czasie gdy Polska traci niepo¬dle¬głość. Historyczne warunki w jakich rozwija się literatura romantyczna powodują, że jej głów¬nym elementem jest patriotyzm, bunt przeciw istniejącej rzeczywistości. Bunt ten wyrażony jes...

Publicyści okresu oświecenia Publicystyka polskiego oświecenia wyrastała z jednej strony z odczucia konieczności zreformowania przestarzałego ustroju Rzeczpospolitej, z drugiej zaś jego zaplecze stanowiły filozoficzne prądy (utylitaryzm). Jednym z pierwszych utworów tego typu było dzieło Stanisława Konarskiego \"O skutecznym rad sposobie\". Publicystyka koncentrowała się na...