Motywy i symbole religijne w utworach literackich



Spotykane są one dość często. Zdecydowanie najwięcej nawiązań odnosi się do biblijnych motywów Starego Testamentu. I tak: - do opisu stworzenia świata i człowieka nawiązują tacy twórcy, jak Jan Kochanowski ("Czego chcesz od nas, Panie") Czesław Miłosz w swoim "Słońcu", Jan Twardowski w "Podziękowaniu" czy wreszcie Zbigniew Herbert w "Modlitwie"; - do "Psalmów" najczęściej wracają ich tłumacze: Kochanowski, Rej, Sęp - Szarzyński, Karpiński, Staff i Miłosz. Rola "Psalmów" mimo upływu wielu wieków nie uległa zmianie - nadal są najdoskonalszą formą wyrażenia swego zachwytu i jednocześnie podziękowania Bogu. Ponadto, ze względu na swój uniwersalny charakter "Psalmy" porównywane są do największych zabytków architektury; - do motywów nawiązujących do "Księgi Koheleta" sięga Daniel Naborowski, twórca barokowy, którego poezja nawiązuje do hasła rozważań o człowieku; - do "Pieśni nad pieśniami" nawiązuje wielu twórców, którzy ze względu na charakter tego utworu wykorzystują jego wersety jako tytuły swych dzieł (np. J. Andrzejewski) czy też zaczerpnięte z utworu fragmenty stosują jako wprowadzenie do własnych dzieł; - do wszelkiego rodzaju ksiąg prorockich chętnie nawiązują twórcy XIX - to wieczni, którzy dzięki takiemu przyjęciu roli narodu mogą wyrażać optymistyczne treści (mesjanizm); - do liryki żałobnej, czyli trenów nawiązywał Jan Kochanowski, który za ich pomocą wyrażał swój ból po utracie najbliższej mu osoby - córki; - do motywu biblijnego potopu nawiązuje Sienkiewicz w jednej z części "Trylogii", tytuł ten ma jednak charakter metaforyczny; Nieco mniej odniesień do Nowego Testamentu znajduje się w literaturze. Część twórców sięgała po formę przypowieści, chcąc w ten sposób ukazać pewne przesłanie. Przykładem tego może być np. przypowieść o strażniku bramy, jaką umieścił F. Kafka w swoim "Procesie". Lecz najsłynniejszym motywem, pochodzącym z Nowego Testamentu jest motyw Apokalipsy. Odwołania do niego znaleźć możemy niemalże we wszystkich okresach literackich. Jednak najchętniej sięgali po niego dekadenci i katastrofiści. I tak motyw ten obecny będzie w "Rokach" Miłosza, "Samie" Czechowicza, w twórczości K. K. Baczyńskiego, w "Małej apokalipsie" Konwickiego, w "Dies irae" Kasprowicza i w wielu wielu innych utworach. Wielu twórców sięga do postaci Matki Boskiej. Do jej osoby odnosi się "Bogurodzica", będąca prośbą o wyproszenie łask dla ludzi. Poeci nie tylko prosili o łaski, sięgali także do motywu Matki cierpiącej (Stabat Mater), pełnej bólu po stracie syna ("Żale Matki Boskiej pod krzyżem"). Równie często sięgano do motywu cierpiącego Chrystusa. Motyw pasji oraz jego ewentualne powiązanie z życiem ludzkim obecny jest u Broniewskiego ("Ballady i romanse"), Herberta ("Rozmyślania pana Cogito"), Różewicza (w "Gotyku") a także u Mickiewicza ("Księgi narodu i pielgrzymstwa polskiego" oraz w "Dziadach cz. III"). Podobną do Chrystusowej postawę reprezentuje Judym w "Ludziach bezdomnych", spełniający ideę poświęcenia, posłannictwa oraz ofiarowania się dla odkupienia i wymazania grzechów ludzkości. Do motywu Piekła, Nieba, Raju, Czyścca odwołują się Dante w"Boskiej komedii" oraz Adam Mickiewicz w "Dziadach". Kilku twórców sięga do jednego z najczęściej przedstawianych w Biblii obrazów - do motywu walki dobra ze złem. Rozważania takie, opierające się na koncepcji dramatu metafizycznego, snują Krasiński w "Nieboskiej komedii", Goethe w "Fauście" oraz Mickiewicz w "Dziadach". Pamiętać tu także należy o nakreśleniu samej sylwetki Boga oraz zmagającego się z nim człowieka. To tego, najważniejszego chyba biblijnego motywu sięgają Kochanowski ("Treny"), Mickiewicz ("Wielka Improwizacja"), Kasprowicz ("Hymny"), Szczypiorski (" Początek"), a także Leśmian (obwiniający Boga o wszystkie nieszczęścia) i ks. Twardowski (wielbiący łaskę i miłość bożą). Do początków chrześcijaństwa sięga Henryk Sienkiewicz w jednej ze swoich najsłynniejszych powieści - "Quo vadis". Bardzo ważnymi utworami, głęboko związanymi z chrześcijańską tematyką i symboliką, są pieśni religijne. Przytoczyć tu można utwory napisane przez Karpińskiego, takie jak "Bóg się rodzi", "Kolęda" czy "Pieśń poranna". Jednym z doskonałych przykładów nawiązania do Biblii poprzez stylizację językową jest "Requiem aeternam" Przybyszewskiego, rozpoczynające się od słów "Na początku była chuć".

Motywy i symbole religijne w utworach literackich

Materiały

Pouczenie w kwestiach społecznych w twórczości Potockiego Pouczenia w kwestiach społecznych: \"Nierządem Polska stoi\" - realny obraz ówczesnej Polski, prawa państwowe zmieniają się nieustannie, co godzi najbardziej w najbiedniejszą cześć społeczeństwa, która płaci podatki, ubożejąc coraz bardziej, ludzie nie myślą o przyszłości. Wacław Potocki okazuje duża troskę o dobro ojczyzny: ...

Definicja uniwersalizmu i teocentryzmu CHARAKTERYSTYKA ŻYCIA POLITYCZNEGO I SPOŁECZNEGO 476 (upadek cesarstwa Rzymskiego)- 1492 (odkrycie Ameryki) W Polsce początek to rok 966. W średniowiecznej Polsce (i nie tylko) panował ustrój feudalny, którego istotnym elementem była pańszczyzna, czyli chłopski wyczerpujący obowiązek pracowania na pańskim polu. Duchowieństwo było najwię...

Twórczość Jana z Koszyczek, Biernata z Lublina i M.Reja Mikołaj Rej: uznawany za ojca literatury polskiej zaczął pisać dzieła w języku polskim, był pierwszym świeckim autorem piszącym dla szlachty, pisywał utwoty, w których była mowa o życiu i postępowaniu; był satyrykiem ukazywał stosunki społeczne i polityczne - doświadczenia życiowe u niego stoją na bardzo wysokim poziomie, są one dla ...

Wskaźniki płynności finansowej przedsiębiorstwa Wskaźniki płynności finansowej przedsiębiorstwa Płynność finansowa przedsiębiorstwa oznacza zdolność firmy do regulowania zobowiązań w wymaganych terminach. W praktyce najczęściej stosuje się następujące wskaźniki: Wskaźnik bieżącej płynności odzwierciedla podstawowe relacje, jakie powinny zachodzić miedzy majątkiem obrotowym przedsiębiorstwa ...

Klimat panujący w Andach Klimat. W wyniku dużej rozciągłości południkowej Andy są położone w kilku strefach klim., od klimatów równikowych na pn. poprzez zwrotnikowe, podzwrotnikowe i umiarkowane do okołobiegunowych (klimat subpolarny) na krańcach pd.; ze względu na znaczne wyniesienie, prawie całe Andy mają surowy, chłodny klimat górski z wyraźnie wykształconą piętrowo...

Arkadia, raj, wyspy szczęśliwe 2.Temat: „Arkadia, raj, wyspy szczęśliwe”.. Do jakich refleksji skłaniają Od zawsze człowiek marzył o jakimś spokojnym miejscu gdzie mógłby się rozwijać i rozmnażać. Problem polega na tym, że nikt prawdopodobnie takiego miejsca nie znalazł. Przepiękne miejsce gdzie beztroskie życie stałoby się codziennością powstawało tylko i ...

Świat roślinny Europy Świat roślinny Europa leży w obrębie państwa roślinnego wokółbiegunowego pn. holarktycznego (Holarctis); daleką pn. zajmuje bezleśny obszar ark., z roślinnością typu tundrowego; dalej na pd. (szczególnie w Skandynawii) występuje strefa zarośli i widnych lasków brzozowych. Od pn. granicy po obszar śródziemnomor. i irano-turański na pd. rozciąga...

Problem wyzysku bezrolnych chłopów w "Zmierzchu" Problem wyzysku bezrolnych chłopów w Zmierzchu Pod względem tematycznym Zmierzch jest utworem podobnym do Zapomnienia. Ukazuje skrajnie złą sytuację materialną chłopów po uwłaszczeniu. Bezrolni komornicy byli zmuszeni podejmować każdą pracę, nawet za najbardziej skromne wynagrodzenie, ponieważ była to ich jedyna szansa na przetrwanie. Robo...