Misteria, dramaty liturgiczne, moraliety



Średniowieczne formy teatralne. Misteria Misteria to sztuki dramatyczne prezentujące najczęściej jakiś fragment historii biblijnej. Konstruowane były z myślą o ukazaniu znanej powszechnie historii jako wielkiego dramatu chrześcijańskich dziejów ludzkości. Początek owego dramatu upatrywano w upadku człowieka, punkt kulminacyjny w odkupieniu a koniec w mającym nadejść sądzie ostatecznym. Dlatego każda sztuka była przez odbiorców kojarzona zarówno z wydarzeniami wcześniejszymi jak i późniejszymi. Przekonanie o doniosłości wszystkich wydarzeń opisanych w Biblii powodowało równe traktowanie wszystkich wystawianych scen, bez ich hierarchizowania. Sztuki misteryjne grywali wyłącznie mężczyźni, najczęściej z poszczególnych cechów zawodowych. Scena była zbudowana tak, że wszystkie elementy jej przestrzeni były pokazywane jednocześnie, niezależnie od tego, kiedy przychodził czas ich "ogrania". Oczywistość takiej inscenizacji (symultaniczności) wynikała z wiedzy o boskiej naturze czasu, gdzie nie ma różnicy pomiędzy przeszłością, teraźniejszością a przyszłością. Do naszych czasów nie dotrwał żaden polski średniowieczny dramat misteryjny. Dramaty liturgiczne Do dnia dzisiejszego zachowały się natomiast krótkie, łacińskie dramaty liturgiczne (z 1 poł. XII w.) wystawiane w kościołach w święto wielkanocne. Były to wplecione w obrzęd nabożeństwa sceny prezentujące przybycie trzech Marii do grobu już zmartwychwstałego Jezusa. Moralitety Skierowaniu człowieka na właściwą drogę służyły sztuki zwane moralitetami. Pierwotnym bohaterem moralitetów był po prostu człowiek usytuowany pomiędzy niebem a piekłem, dokonujący wyboru odpowiedniej linii życia, toczący wewnętrzną walkę między siłami dobra i zła. Walka była wyobrażana z pomocą alegorii. Jej koniec w zależności od dokonanego wyboru był wieńczony nagrodą lub karą.

Misteria, dramaty liturgiczne, moraliety

Materiały

Wstęp do wierszy Zbigniewa Herberta z cyklu Pan Cogito Wiersze z cyklu Pan Cogito Kto to jest Pan Cogito? To człowiek, który cale życie pyta, niczego nie wie na pewno, nie wartościuje, czasami daje sugestie wartości, nigdy nie twierdzi, że ma całkowitą rację. Tym różni się od tych filo¬zofów, myślicieli, którzy zakładają jakąś tezę i przymierzają ją do świa¬ta. Pan Cogito nie wypowia...

Podział na klasy w "Chłopach" Złoźoność charakterów postaci By dostrzec złożoność charakterów postaci, autor prezentuje je w różnym świetle. Mieszkańcy wsi są schierachizowani. Kryterium podziału jest majątek, ziemia, pieniądze, inwentarz Hierarchii posiadania. Stan zamożności równoważny jest z poważaniem, wiąże się to z umiejętnością gospodarowania. Elita wiejska to boga...

Poszukiwanie szczęścia w pieśniach i trenach Kochanowskiego Zestawienie tych dwu cykli utworów może na początku czytelnika nieco szokować. Czytając Pieśń IX dostrzeżemy beztroskę życia, każącą czerpać radość z każdego dnia, według starożytnych jeszcze zaleceń. Jawi nam się Kochanowski pod postacią mędrca przyjmującego ze stoickim niemal spokojem wyroki losu, przed którymi nie ma zamiaru schylać karku...

Romantyzm - opis epoki Koniec XVIII wieku charakteryzuje się spadkiem popularności haseł oświecenia. W literaturze europejskiej pojawiają się dzieła wybitnych poetów niemieckich Goethego i Schillera oraz angielskich Wordswortha, Coleridgea i genialnego Byrona. Początki XIX wieku to już dominacja nowej generacji poetów i wartości niesionych przez treści dzieł literac...

Postawa średniowiecznego rycerza w "Krzyżakach" Postawa średniowiecznego rycerza Stan rycerski w dużej mierze decydował o trwałości państwa w dobie średniowiecza. Wraz z chrześcijaństwem i kontaktami międzynarodowymi do Polski zaczęły przenikać wzory zachowań charakterystyczne dla rycerstwa zachodnioeuropejskiego. W wydaniu polskim są to ludzie dobrze urodzeni, silni fizycznie, zdrowi, ...

Co to jest opwiadanie? Opowiadanie obok utworów o wyraziście zarysowanych konturach kompozycji również zalicza się do gatunku nowelistycznego. Najczęściej jest ono relacją o pojedynczym zdarzeniu, tzw. anegdocie (H. Sienkiewicz “Wspomnienie z Maripozy”), może mieć jednak rozbudowaną fabułę, ale charakteryzująca się jednolitością wątku fabularnego (M. Konop...

Satyry Ignacego Krasickiego „Satyra prawdę mówi” Drugim ulubionym gatunkiem dydaktycznym I. Krasickiego była satyra. Jako nowy gatunek satyra ukształtowała się w starożytnym Rzymie (Horacy, Juvenalis), odżyła we Francji i w Anglii, a także w Polsce w czasach rozkwitu klasycyzmu. Na rodzimym gruncie głównym jej twórcą był Ignacy Krasicki. Utwory takie wych...

Klasy w sobie i klasy dla siebie - K.Marks Klasy w sobie i klasy dla siebie Oba te pojęcia zostały sformułowane przez Marksa. Klasa w sobie, to klasa pozbawiona świadomości, nie będąca w pełni klasą. Można ją wyodrębnić na podstawie obiektywnych kryteriów, ale jej członkowie nie są połączeni więzią rodzącą się jako skutek uświadomienia sobie podobnego położenia w strukturze klasowej ora...