Funkcja teatru w czasach stanisławowskich



TEMAT: Rola teatru czasów stanisławowskich. W 1765r. powstał pierwszy teatr publiczny w Polsce dzięki staraniom króla S. A. Poniatowskiego. Nie tylko miał dostarczać rozrywki, ale włączyć się do walki o odnowę Polski. Początkowo mieścił się w Operalni Saskiej (sala do występów opery). Pierwsze przedstawienie miało miejsce 19 listopada 1765r., wystawiono sztukę Józefa Bielawskiego „Natręci”. Później często wystawiano komedię Franciszka Bohomolca, które ośmieszały zacofanych Sarmatów. Z powodów politycznych w marcu 1767r. król zawiesił działalność teatru na siedem lat. Ponownie został otwarty w 1774r. Jako komediopisarz zasłynął wtedy Franciszek Zabłocki, autor rokokowej sztuki „Fircyk w zalotach”. Rozkwit teatru nastąpił za dyrektury Wojciecha Bogusławskiego. Był cenionym aktorem, reżyserem. Założył szkołę dramatyczną w Warszawie w 1811r. Dbał o poziom gry aktorskiej (dykcja, intonacja, mimika, gest), oprawę plastyczną widowiska, czyli scenografię (dekoracja, kostiumy, rekwizyty) i charakteryzację. Obraz uzupełniała muzyka, także efekty dźwiękowe i światło. Bogusławski napisał podręcznik o sztuce scenicznej oraz „Dzieje teatru narodowego”. Zorganizował teatr objazdowy. Ceniono go jako autora sztuk, najbardziej znana to „Cud miemany, czyli krakowiacy i górale”. Treść utworu to miłość Basi, córki młynarza do Stacha. Do małżeństwa nie chce dopuścić Dorota, macocha Basi, która kocha się potajemnie w Stachu. Basia ma wyjść za górala Brandasza. Dochodzi do zwady między góralami a krakowiakami którą udaremnia student, porażając walczących prądem elektrycznym. Bogusławski podkreśla, czym jest nauka, po raz pierwszy na scenę wprowadza lud. Pojawiają się aluzje polityczne np. „Straszny i ozóg w dłoni, gdy kto swojego broni”. Teatr odegrał szczególną rolę w okresie Sejmu Czteroletniego, tylko w 1791r. Bogusławski wystawił trzy sztuki polityczne, jedną z nich był „Powrót posła”. Ze sceny wzywano do naprawy Rzeczypospolitej, atakowano fircyków, modne damy i konserwatywnych Sarmatów.

Funkcja teatru w czasach stanisławowskich

Materiały

"Testament mój" Słowackiego jako testament literacki J. Słowacki „Testament mój” – testament literacki. Rozrachunek z życia poety: Odejście z tego świata wywołuje u poety uczucie smutku, tym bardziej bolesne, że nie pozostawia tu na ziemi po sobie „żadnego dziedzica” ani dla swojej „lutni, ani dla imienia”; Poeta zwraca się do przyjaciół i całego ...

Podmiot liryczny w "Odzie do młodości" Wiersz ma charakter odezwy, apelu. Oda ta adresowana jest do młodych. Scharakteryzowane dwa odmienne światy. Podmiot liryczny pragnie zmian, stary świat przeciw nowemu. wezwanie do walki ze wszystkim co następuje. Podmiot liryczny nawołuje do działania: mamy poszerzyć horyzonty, przyjęcie nowych światopoglądów zjednoczyć się ...

"Zaklęcie" - racjonalizm i klasycyzm „Zaklęcie” Czesława Miłosza - nawiązanie do racjonalizmu i klasycyzmu. Racjonalizm był nierozerwalnie związany z głównym prądem ideowym oświecenia - krytycyzmem. Racjonalizm, którego ojca dopatrywano się w Kartezjuszu stanowił oparcie dla krytycyzmu. Racjonalizm szczególną wagę przywiązywał do roli rozumu w poznawaniu prawdy. Kl...

Zasady i poglądy w twórczości Norwida CREDO POETYCKIE (sformułowanie zasad, poglądów). Norwid był zdecydowanie młodszy od Mickiewicza i Słowackiego. To wpłynęło na kształt jego twórczości. Nie przeżył tragedii powstania listopadowego tak jak oni. Inaczej spostrzegał otaczającą go rzeczywistość, wydarzenia wokół których obracała się ówczesna twórczość innych. Norwid Był obok te...

Inwestycje kapitałowe banków Alokacja aktywów oznacza plan inwestowania w różnego rodzaju instrumenty finansowe w celu ochrony zainwestowanego kapitału przed niekorzystnymi czynnikami występującymi na rynku. Budowa portfela polega na ogół na koncepcji przetrzymywania różnorodnych instrumentów finansowych, nie zaś na przywiązywaniu się do pojedynczej inwestycji. Ma to na...

Motyw artysty w literaturze Artysta słowa Artysta słowa - Artysta, dla którego tworzywem dzieła sztuki jest słowo; poeta, prozaik - pisarz. Artysta słowa jest częstym bohaterem literackim, sta¬jąc się niejednokrotnie wyrazicielem poglądów samego autora. Powszech¬nym zjawiskiem jest nadawanie wąt¬kowi artysty słowa charakteru autote-matycznego. Patrz: autote...

Charakterystyka "Pamiętników" Paska PAMIĘTNIKI (Jan Chryzostom Pasek) Pamiętniki i diariusze (dzienniki) zajmowały niemało miejsca w literaturze XVII wieku. Dzięki bezposredniemu stosunkowi autorów do przedstawianych faktów, dzięki żywości i barwności wysławiania się, pamiętniki są doskonałym źródłem poznawania ludzi i obyczajowości tamtego okresu. Tę role spełniają \"Pami...

Udowodnienie, że Pan Tadeusz jest utworem romantycznym Cech, które stanowią o romantycznym charakterze utworu literackiego, może być wiele. Wśród zagadnień treściowych należałoby szukać ich przede wszystkim w kreacjach postaci, opisach przyrody, oraz tle historycznym. Z kolei, gdy zwrócimy uwagę na formę, to zauważymy charakterystyczny dobór gatunku, a także wiele, typowo romantycznych, środków wyra...