Dramat i teatr antyczny



Dramat antyczny - rodzaj lteracki, powstały w starożytnej Grecji, wywodzący się z pieśni pochwalnych, śpiewany w czasie misteriów dionizyjnych. Rozwinął się około V w. p.n.e. Koncepcja tragizmu hibris,ate (pycha, zaślepienie)-hamatia (omyłka tragiczna) - pathos (czyn tragiczny) - katastrophe (katastrofa) - gnosis (wiedza)- katharsis (oczyszczenie) Teatr grecki wiąże się ściśle ze świętami ku czci Dionizosa. Teatr opatrzony jest trzema normami: Zasadą odpowiedniości (jedności) stylu, zasadą trzech jedności (czasu, miejsca, akcji) oraz zasadą dekorum (obowiązek pisania tragedii stylem wysokim). Funkcje dramatu: 1. wywołanie u widza wstrząsu uczuciowego, czyli katharsis, spowodowanego przez uczucia litości, trwogi, które mają towarzyszych widzowi w czasie obcowania ze sztuką. 2. odzwierciedlenie rzeczywistości - wyniesienie wniosków dla siebie Cechy tragedii antycznej: 3. zasada trzech jedności 4. istnienie chóru 5. zasada dekorum 6. bohaterowie to wybitne jednostki 7. tytuł od imienia głównego bohatera 8. zasada jedności estetyki Funkcje chóru: 1. dopowiadanie zdarzeń preakcji 2. nastrój liryczny 3. wspomaga tworzenie napięcia emocjonalne - uprzedza fakty Przykładem dramatu jest "Antygona" Sofoklesa. Sofokles - (496 - 406r. p.n.e.) - grecki poeta tragik, należący do twórców tragedii złotego wieku. Oprócz twórczości teatralnej podejmował się obowiązków publicznych. Antygona Tragedia nawiązująca do mitu rodu Labdakidów, z którego wywodzi się główna bohaterka, córka Edypa. Po śmierci ojca, któremu wedle mitu towarzyszyła na dobrowolnym wygnaniu, po powrocie do Teb, staje w konflikcie z jego władcą, Kreonem. Jej bracia (Eteokles i Polinikes) giną w walce o Teby, przy czym Polinikes umiera jako zdrajca. Ten fakt sprawia, że Kreon wydaje zakaz pogrzebania jego zwłok. Antygona nie może przystać na tę arbitralną decyzję, sprzeczną z prawem boskim. Konflikt racji Antygony i Kreona wyznacza oś akcji dramatu. Jej punktem kulminacyjnym jest ostra wymiana zdań pomiędzy przeciwnikami ideowymi. Antygona świadomie decyduje się na czyn, który narusza zakaz króla Teb, narażając się na represje surowego władcy. Tragedia została zbudowana w/g obowiązujących kanonów (3 zasady). W prologu poeta wprowadza w temat sporu (dialog Antygony z Ismeną). Parados (wejście chóru) to pieśni radości po zakończeniu wojny. Kolejne episodia ukazują narastający konflikt. Antygona zostaje schwytana, a władca postanawia wymierzyć jej najwyższą karę. Bohaterka zostaje wtrącona do skalnego lochu w okolicach Teb. Przed strasznym wyrokiem i pychą ostrzega Kreona wróżbita Terezjasz. Zapowiada on śmierć Hajmona. Chór potwierdza wróżby. Przerażony władca odwołuje rozkazy, a chór śpiewa pieśń pochwalną na cześć Dionizosa. Jest jednak za późno. Wkrótce następuje katastrofa. Antygona popełnia samobójstwo, podobnie postępuje Hajmon i Eurydyka - żona Kreona. Władca Teb pozostaje samotny i rozmyśla o rychłej śmierci. Tragiczny konflikt nie mógł mieć innego rozwiązania, skoro na szali znalazły się wartości, których nie sposób pogodzić. Tragedia Sofoklesa jest zatem wezwaniem do umiaru, powstrzymywania namiętności i do umiejętności demokratycznej mediacji - czym jest odwołanie się Kreona do rady chóru w zwrotnym momencie akcji. I choć wedle tej rady nie można postąpić, Sofokles sugeruje, że gdyby Kreon nie uprawiał tyranii - nie doszłoby do katastrofy.

Dramat i teatr antyczny

Materiały

Prądy umysłowe i religijne renesansu PODSTAWOWE PRĄDY UMYSŁOWE I RELIGIJNE Humanizm Prąd światopoglądowy rozwijający tradycje antycznej wiedzy o człowieku jako o jednostce (psychika i wrażliwość). Dążył do rozwoju osobowości uznając wartość jego rozumu. Humaniści głosili potrzebę poznania i kształtowania indywidualnej, silnej jednostki ludzkiej. W myśl humanizmu człowiek jest...

Bruno Schulz - życie i twórczość Prowincjonalne życie Brunona Schulza Bruno Schulz nie ma szczęścia do biografów. Wciąż pozostaje na uboczu ich zainteresowań. Jedynie Jerzy Ficowski w Regionach wielkiej herezji poświęcił mu nieco więcej uwagi. Nic więc dziwnego, jak w sumie mało się wie o tym wybitnym przedstawicielu literatury międzywojennej. Nawet co do daty urodzin był...

Tatry i Zakopane w literaturze Młodej Polski . Tatry i Zakopane w literaturze młodopolskiej Adam Asnyk jako pierwszy może być nazwany poetą Tatr, choć odkrywcami tego tematu byli Seweryn Goszczyński i Wincenty Pol. Wątek tarzański pojawia się u Asnyka w cyklu sonetów \"Morskie Oko\" i cyklu \"Nad głębiami\". Poezja ta nie eksponuje uczuć podmiotu lirycznego, jedynie dyskretnie podkreśla...

Opracowanie "Lorda Jima" „LORD JIM” - JOSEPH CONRAD (KORZENIOWSKI) Korzeniowski młodo się usamodzielnił. W wieku 38 lat zadebiutował jako literat. W literaturze istnieje jako Józef Conrad. W świecie powieści jego siłą napędową jest zbiór wydarzeń. Śledzenie wewnętrznych filozofii człowieka, poznanie prawdy o nim. Trudne w odbiorze. Syn proboszcza. Jeden ...

Nad Niemnem a hasła pozytywizmu Powieść pt.\"Nad Niemnem\" wyrosła z ducha epoki pozytywizmu, dlatego nawiązywała do głównych założeń epoki. Przede wszystkim widać ogromny kult pracy widoczny w historii Jana i Cecylii, w stosunku Bohatyrowiczów do pracy, zróżnicowaniu bohaterów według stosunku do pracy, widoczny podział na \"darmozjadów\" i ludzi żyjących z pracy własnych rą...

Tragiczne losy Wokulskiego i Korczyńskiego 1. Wokulski i Korczyński. a) Stanisław Wokulski - pierwszą przyczyną tragizmu Wokulskiego są skłócone wpływy dwóch epok. Żyje on na przełomie dwóch epok: romantyzmu i pozytywizmu, w okresie rozkładu społeczeństwa feudalnego, a przed wykrastalizowaniem się społeczeństwa kapitalistycznego. Ulega wpływom obu epok - romantyzmu i pozytywizmu - u...

"U nas w Auschwitzu" opis opowiadania Borowskiego „U nas w Auschwitzu\" literacki wizerunek obozu, list do Marii początek wprowadza nas w zaciekawienie, nie znamy początku tej historii, losów sytuacja narracyjna - cykl listów, wyrwana z kontekstu opowieść więźnia później zaczynamy się orientować w sytuacji kompozycja listu - każdy prezentuje określony wycinek obozowej rzeczywistości ...

Ludowość w II cz. "Dziadów" Ludowość II części Dziadów Pochodzenie obrzędu ku czci zmarłych Rozwinięty w II części Dziadów obraz ludowego obrzędu praktykowanego w Dzień Zaduszny jest także wpisany w pozostałe części dramatu. Mickiewicz wielokrotnie wypowiadał się na temat ludowej proweniencji wielu motywów wyzyskiwanych twórczo przez romantyków. Czerpanie ze skarb...