Dezintegracja osobowości w świecie form i stereotypów



DEZINTEGRACJA OSOBOWOŚCI W ŚWIECIE FORM I STEREOTYPÓW. 1. Stereotypy istnieją od początku ludzkości. Uogólniając zachowania ludzkie, nie zastanawiamy się, czy jestesmy sprawiedliwi, czy nie wyrządzamy przypadkiem komuś krzywdy. Co sprzyja powstawaniu stereotypów: - kategoryzacja - niesprawdzenie informacji, przyjmowanie usłyszanych opinii - lęk przed nieznanym - chęć przynależności do jakiejś grupy, przejmowanie jej poglądów, utożsamianie się z nią Świat stereotypów powoduje, że przyjmujemy różne formy. W dzisiejszych czasach wątły, niebaczny, rozdwojony w sobie człowiek żyje w teatrze. Stojąc w garderobie ma do wyboru wiele masek. Którą z nich założy i wejdzie na scenę? Postępująca dezintegracja osobowości jest niczym innym jak przybieraniem innej maski, przechodzeniem w kolejną formę. Czy wreszczie my stwarzamy formę, czy ona nas stwarza? Wydaje się nam, że to my konstruujemy - złudzenie, w równej mierze jestśmy konstruaowani jak bohaterowie. Problem dezintegracji osobowości podnoszą pisarze współcześni: Bruno Schulz, Witek Gombrowicz Ferdydurke, Tadek Różewicz Kartoteka, Sławomir Mrożek Tango. 2. Obnażenie przez twórców funkcjonujących w społeczeństwie stereotypów Stereotyp wobec narodu niemieckiego (Kartoteka Różewicza). W pokoju bohatera pojawia się młoda Niemka. Nie czuje on do niej nienawiści, ale wydaje mu się, że powinien poinformować dziewczynę o tym, jak to ich ojcowie polowali w lesie na siebie nawzajem. Kiedy rozlegają się sowa niemieckiej komendy ptrzestraszony bohater staje na boaczność pod ścianą. Wskazuje to ciągłe postrzeganie Niemców jako hitlkerowców i zbrodniarzy wojennych. Stereotypy określonych warstw społecznych. Anachroniczny świat ziemiański w Ferdydurke, specyficzny dla polskiej tradycji. Ja i tak pan, tyś i tak cham Miętus nie może się zbratać z parobkiem. Granicy między ziemiaństwem i chłopami nie może przekroczyć żadna ze stron. Cecha charakterystyczna dla ziemiaństwa - kult jedzenia (podobieństwa do Pana Tadeusz Mickiewicza i do Przedwiośnia Żeromskiego) Stereotypy dotyczące ziemiaństwa Straszni mieszkanie w strasznych mieszkaniach. Zwracanie uwagi na charakterystyczne umeblowanie mieszkań i zachowanie się Stereotyp inteligenta Wyśmianie inteligencji w Tangu S. Mrożka (Stomil i Eleonora) Zburzyli konwencje, ale stali się zbyt przeintelektualizowani, są sztuczni w swych zachowaniach, zafascynowani prymitywną siłą, marginesem społecznym. Antytradycjonizm. Anarchizm. Pozorna rewolucyjność. Nonkonformizm. Pusty, pozbawiony idei intelektualizm. Życie dla nich to miła wegetacja. Sztuka - eksperymentem. Rezygnacja z odpowiedzialności za kształt świata. Brak odpowiedzialności za własną rodzinę, społeczeństwo. Belfer - uczniak (Ferdydurke). Model szkoły jako instytucji nie zmienił się, najtrudniej jest się wyzwolić z gęby szkolnej, indywidualność człowieka w szkole zostaje zatracona. Temat ten podejmuje także Różewicz w Kartotece (scena egzaminu dojrzałości). Autor pokazuje bezsensowność ucznia sie w szkole, gdzie należy wkuć ogromną ilość encyklopedycznych informacji, do niczego niepotrzebnych. Czy matura ma być egzaminem dojrzałości, czy zaliczeniem Encyklopedi Powszechnej (PWN, w czterech tomach) jako lektury obowiązkowej ? Wyśmianie stereotypów zachowań społecznych Wychowanie młodego człowieka. Ferdydurke Gombrowicza: Młodziakowie tworzą w swoim odczuciu model rodziny nowoczesnej, odrzucają konserwatyzm, staroświeckość, uważają się za bardzo liberalnych, tolerancyjnych, dochodzi do rozluźnienia więzów rodzinnych i zatracenia uczuć. Tango S. Mrożka: Eleonora i Stomil wprowadzqają nowoczesność, Stomil eksperymentuje, a Eleonora jest wyznawczynią tych zasad. Cechuje ich całkowita utrata wartości i totalny liberalizm. Dochodzi do typowego dla każdej rodziny konfliktu pokoleń. Wydawałoby się, że jest to stereotypem, ale czy na pewno? Z reguły rodzice to konserwatyści, a dzieci buntują się, chcąc wprowadzenia czegoś nowego. Mrożek ukazuje sytuację odwrotną. Dzieci dążą do przywrócenia dawnego systemu wartości. Odwrócony model miłości Rodzicielskiej (Młodziakowie, Stomil i Eleonora). Rodzice nie interesują się dziećmi, nie przekazują im żadnych wartości. Pomiędzy kobietą, a mężczyzną Ferdydurke: miłość Józia do Nowoczesnej. Pimko i Kopyrda w sypialni Ali. Porwanie Zosi - panny z dobrego domu - typowy motyw. Nowoczesne małżeństwo Stomila i Eleonory Stomil eksperymentuje by nie dostrzegać zdrad żony. Motyw ślubu w Tangu Aby przywrócić świat do porządku Artur decyduje się na ślub, gdyż jest to tradycja przynosząca szczęśliwy koniec zwaśnionym stronom. Do ślubu nie dochodzi, ponioeważ Artur uświadamia sobie, iz sama forma nie zmieni świata. Zaprzeczenie funkcjonującego dotychczas stereotypu. Stereotyp człowieka silnego, który rozpycha się łokciami, chamstwem próbuje zdobyć świat. Eden: Kto jest silny, ten może wszystko, może robic co mu się podoba (Tango Mrożka). Rozpad osobowości

Dezintegracja osobowości w świecie form i stereotypów

Materiały

Alighieri Dante krótko o jego utworach Dante urodził się w 1265 r. we Florencji. Dzięki studiom w Bolonii posiadł gruntowną wiedzę. Brał udział w życiu politycznym, uczestniczył w walkach o zjednoczenie Włoch (w bitwie pod Campaldin w 1289 r.), był jednym z członków rady miejskiej Florencji. Przeciwnicy polityczni tzw. Gwelfowie Czarni (Dante należał do Gwelfów Białych) skazali g...

Romantyczni samobójcy - opis Romantyczni samobójcy Werter • nie może zaspokoić osobistych pragnień ani też dobrze czuć się w świecie panujących podziałów stanowych • odczuwa ból świata, co prowadzi do rozdwojenia osobowości, do odczuwania sprzeczności istnienia • miłość do Lotty odsuwa go od samobójstwa, wiara w jej miłość dawała mu odrobinę chęci do p...

Marketing globalny - czynniki Czynniki determinujące znaczenie marketingu globalnego Do podstawowych czynników które wyznaczają znaczenie stosowania zasad marketingu globalnego zaliczyć należy globalizację rynków wynikłą przede przez wszystkim przemiany społeczno-polityczne w byłych krajach socjalistycznych (wśród nich Polska), prywatyzacja przedsiębiorstw i dążenie tych kr...

Poezja Adama Asnyka Poezja czasów niepoetykich W pozytywizmie poezja stała się mniej popularna. Pojawiły się gatunki prozatorskie, epickie. Uważano, że są one lepiej zrozumiałe i lepiej mogą służyć agitacji haseł pozytywistycznych. Poezja Adama Asnyka - twórcy z pogranicza romantyzmu i pozytywizmu Adam Asnyk uważany jest za jednego z pierwszych twórców pol...

Prekursorzy oświecenia: Stanisław Konarski, Stanisław Leszczyński 2. PREKURSORZY 1. Stanisław Konarski Wszechstronny działacz, zajmował się: • praca nad reformą ustroju państwa “Traktat o skutecznym rad sposobie” Charakteryzuje ówczesną RP i wysuwa postulaty, żądania mające uzdrowić państwo. Przeciwstawia się liberum veto, proponuje, aby źródłem decyzji była większość głosów. Gani pryw...

Aktualność bajek Krasickiego „I śmiech niekiedy może być nauką, kiedy się z przywar, nie z osób natrząsa” („monachomachia”) Te słowa Ignacego Krasickiego nie pochodzą wprawdzie z „Bajek”, lecz świetnie ukazują siłę broni, jaką jest ośmieszenie. W „Bajkach” śmiech jest groźny, choć nie dotyczy nikogo konkretnego. Autor wys...

Geneza powieści "Ludzie bezdomni" Geneza Ludzi bezdomnych Powieść ukazała się drukiem w Warszawie w 1899 roku (z datą 1900). Publikacja szybko stała się wydarzeniem wielkiej rangi, porównywalnym z premierą Wesela Stanisława Wyspiańskiego, Odbierano ją jako formę dyskusji z hasłami pozytywistów i postawą romantyczną, jako manifest ideowy poglądów pisarza, zauważano nowators...

"Tyle o sobie wiemy ile nas sprawdzono" Szymborska W latach II wojny światowej rozwijała się literatura w kraju i na emigracji. Różne były losy pisarzy na okupowanych terenach: ginęli w walce, w czasie bombardowań, przeszli piekło obozów niemieckich i sowieckich łagrów. Literatura odwoływała się do klęski wrześniowej, wyrażając nastroje rozpaczy i beznadziejności, ale głosiła także optymizm, chę...