Charakterystyka twórczości Norwida



Charakterystyka twórczości Norwida (1821 - 1883) • Norwida określa się jako poetę refleksji i syntezy filozoficznej • odmienny charakter twórczości wobec wyjątkowego momentu historycznego • inny charakter emigracji. Niezwykły talent poety: rzeźbiarz, malarz, rysownik, poeta, dramaturg Cechy charakterystyczne poezji: • program poetycki: odrzucenie romantycznej poezji nastroju, uczuć i marzeń, propagowanie poezji myśli ścisłej („Pióro") • odmienny stosunek do przeszłości, wiara w pokolenie wnuków, które właściwie ocenią jego twórczość. Świadomość dezaktualizacji idei romantycznej („Klaskaniem mając obrzękłe prawice") • patriotyzm i internacjonalizm; inna jakość patriotyzmu, jego mniejsza zaściankowość („Bema pamięci żałobny rapsod"); pieśni o bohaterach, złożenie im hołdu i podkreślenie trwałej żywotności idei wolnościowej, przez wszystkie epoki • przykładem nowoczesnego pojęcia internacjonalizmu i tolerancji religijnej jest wiersz „Żydowie polscy" • liryka emigracyjna („Moja piosenka")- wyraz tęsknoty do ojczyzny i okazanie osamotnienia • protest przeciwko dyskryminacji rasowej i krzywdzie społecznej („Do obywatela Johna Browna") - zwycięstwo idei mimo poniesionych ofiar • poglądy etyczne Norwida („Fortepian Szopena") • specyficzne spojrzenie na sztukę wynikające z jego talentu • o tragizmie twórcy niedocenionego przez współczesnych • związek sztuki z pracą „bo piękno na to jest, by zachęcało do pracy" • Norwid - rzecznik humanizmu: stworzył obraz artysty, który przestał być wieszczem; znaczenie poezji w życiu narodu • szacunek dla człowieka pracy i nowatorski model patrioty • poezja przemilczeń jako metoda artystyczna, symbolizm, aluzja, parabola, intelektualizm • twórczość przesiąknięta jest ironią, poszukiwaniem sensu życia; oszczędna w słowa; pełna niedomówień i środków artystycznych Norwid to romantyk stwarzający w kulturze polskiej sytuację wyjątkową. Już we wczesnej fazie twórczości poety powstał „Promethidion", poemat, nawiązujący tytułem do imienia Prometeusza, protoplasty sztuki i rzemiosła w rodzie ludzkim, a treścią wyrażający przekonanie, że sztuka jest najwyższą formą pracy, a artysta - rzemieślnikiem. Norwid jest przeświadczony, że sztuka ma być elementem pośrednim między pracą umysłową a fizyczną, między odrębnością narodową a uniwersalną kulturą ludzkości. Zadaniem sztuki jest łączyć cywilizacje. Odmiennymi kategoriami autor oceniał też bohaterów, ludzi nieprzeciętnych. W swojej twórczości głosił pochwałę tego rodzaju ludzi, pochwałę ich osobowości a nie romantycznego heroizmu („Do obywatela Johna Browna"). Generał Bem staje się dla Norwida bohaterem („Bema pamięci żałobny rapsod"), którego rola dziejowa nie kończy się w momencie śmierci. Podobnie ocenił autor Szopena („Fortepian Szopena", „Czarne kwiaty"), stawiając jego imię obok imion wielkich twórców antyku, a w muzyce dopatrując się ponadczasowych wartości moralnych. Twórczość Szopena staje się dopełnieniem piękna doskonałego. W treści zarysowuje się odwieczny konflikt pomiędzy pięknem doskonałym, pojmowanym przez Norwida jako czyste dobro i historią realną, którą reprezentują żołnierze wyrzucający fortepian na bruk. Program poetycki Norwida ma wiele aspektów. Chcąc zapewnić nieśmiertelność propagowanych idei poeta dążył do ujmowania najgłębszych treści w słowa możliwie proste, a jednocześnie wieloznaczne. Próbował stworzyć odmienną normę liryki polskiej, co często podkreślał w wielu utworach (np. „Klaskaniem mając obrzękłe prawice"). Sam jest świadomy własnej oryginalności a także nowatorstwa w zakresie nie tylko języka i stylu, lecz także twierdzeń, sprzecznych na ogół z panującymi ówcześnie poglądami. Cała spuścizna poety nie ma elementów naśladownictwa i to niewątpliwie przynosi mu chlubę. Swój program poetycki Norwid najpełniej przedstawił w utworach lirycznych, które tworzą cykl pt „Vade - mecum" . Jest to poezja precyzyjna pod względem formalnym, oszczędna, skondensowana, wręcz lapidarna. Posługiwała się niedomówieniami, paradoksem, konceptem, aluzją literacką, wieloma odcieniami ironii. Operowała symbolem a szczególnie często parabolą. Z obrazowego realistycznego szczegółu wyprowadzała daleko posunięte uogólnienia.

Charakterystyka twórczości Norwida

Materiały

Opis jednego dnia z łagru Iwana Denisowicza Jeden dzień Iwana Denisowicza (Aleksander Sołżenicyn) Opowiadanie Sołżenicyna należy do literatury łagrowej, podejmującej temat sowieckich obozów pracy. Warto pamiętać, że Sołżenicyn jest także autorem słynnej powieści pt. \"Archipelag Gułag\" - panoramy potwornej krainy łagrów, w której odsłonił prawdę o machinie stalinowskich obozów. ...

Satyryczne postacie w literaturze polskiego oświecenia Satyryczne sylwetki w literaturze polskiego oświecenia. Karykaturalne, satyryczne sylwetki prezentowane są w utworach oświeceniowych głównie w celach dydaktycznych, mają ośmieszyć i wytknąć wszelkie wady pewnych postaw, które uważano za staroświeckie, sarmackie, szkodliwe dla narodu i integralności Rzeczypospolitej; Typowym przy...

Bohaterowie "Tanga" Bohaterowie – stereotypy Tango jest jednym z kilku dramatów Mrożka, w którym pojawia się para bohaterów reprezentujących dwa odrębne światy. Jeden z nich to inteligent, drugi – prostak lub wręcz cham (by użyć często stosowanego przez krytyków określenia). Pierwszy charakteryzuje się wrażliwością lecz jest życiowym słabeuszem, a...

Teoria Funena, Webera - opis i założenia teorii Teorie lokalizacji produkcji : Teoria Funena – dotyczy rolnictwa, powstała pod koniec XIX w., kiedy rozwijał się kapitalizm w Niemczech, funkcjonowała gospodarka rynkowa. Była teoria utopijna Założenia teorii: 1. jest jednorodny obszar, samowystarczalny gospodarczo, na tym jednorodnym obszarze znajduje się jedno miasto, a w nim jeden ry...

Świat przedstawiony w "Ludziach bezdomnych" Świat przedstawiony powieści Akcja rozgrywa się w wielu miejscach: Paryżu, Szwajcarii, Wiedniu, Warszawie, Cisach oraz Zagłębiu. Poprzez wspomnienia Joasi Podborskiej przenosimy się do Kielc, Głogowa, Kraw-czyska i Mękarzyc (“Zwierzenia”). Poprzez list Wacława do siostry - aż na Syberię. Bohaterem zbiorowym są mieszkańcy dzielnic n...

Lady Makbet w "Makbecie" Lady Makbet Lady Makbet jest kobietą o silnej osobowości i jednoznacznej charakterystyce. W zestawieniu z Makbetem wyróżnia się stanowczością, bezwzględnością, okrucieństwem, silną psychiką. Nie załamuje się z powodu rozterek moralnych czy wyrzutów sumienia. Wytrwale realizuje swoje marzenia o władzy u boku męża kierując jego postępowaniem...

Katastrofizm generacyjny i historiozoficzny w wierszach Baczyńskiego Poezja Krzysztofa Kamila Baczyńskiego wyraża katastrofę spełnioną. W wierszu \"Z głową na karabinie\" poeta ściśle określa istotę Apokalipsy;niiesie ona zagładę pokoleniu, które jako pierwsze po ponad studwudziestoletniej niewoli urodziło się, wychowało w wolnej Polsce i przeznaczone było do życia w pokoju i szczęściu. W wizyjnym krajobrazie noc...

"Cudzoziemka" - dokładna charakterystyka Róża przybywa do domu córki Marty, która w tym czasie jest nieobecna. Drzwi otwiera jej służąca Sabina. Róża wchodzi do salonu, podchodzi do lustra, obciąga sweter. Kupiła go przed miesiącem razem z córką, która radziła jej wybrać kolor czarny, mówiąc, że będzie wyglądać w nim \"jak sen o zimie, jak Petronela w najlepszej formie\". Ona wybrała k...