Charakterystyka sentymentalizmu



Sentymentalizm jest prądem, który narodził się w Europie jako opozycja do klasycyzmu. Filozoficznym podłożem sentymentalizmu były tezy empiryzmu i sensualizmu., uznające doświadczenia zmysłowe jako jedyną wiarygodną drogę poznania. Poznawana w ten sposób rzeczywistość była według sentymentalistów przeciwieństwem tez głoszonych przez klasycystów o panującej wszędzie harmonii i ładzie. Była za to pełna konfliktów i napięć. Przyczyny tych zjawisk były trzy: odejście ludzkości od natury; natura wypierana przez kulturę; zachwianie wrodzonej dobroci człowieka. Wewnętrzne przeżycia człowieka stają się źródłem twórczości sentymentalistów. Miały one służyć refleksji nad miejscem człowieka w świecie oraz nad podstawowymi uczuciami międzyludzkimi - miłość, przyjaźń. Cechami literatury sentymentalnej są czułość i prostota. Sentymentaliści zwrócili uwagę ludzi na przyrodę, dali początek drobiazgowym obserwacjom psychologicznym zachowań ludzkich. Sentymentalizm stał się nowym stylem literackim, którego wzorem jest powieść Jana J. Rousseau "Nowa Helioza". W Polsce założenia sentymentalizmu sformułował Franciszek Karpiński w rozprawie "O wymowie w prozie albo w wierszu". Uważał on, że źródłem inspiracji dla poety powinno być wszystko, co go otacza, a więc odrzucał sztywne reguły, których trzymali się klasycyści. Najważniejsze dla poety miało być "serce czułe", wrażliwe na ludzkie nieszczęścia, potrzebę miłości, mające emocjonalny stosunek do otaczającej przyrody. Karpiński postulował, że twórczość sentymentalna powinna odznaczać się prostotą, wzorowaną na utworach ludowych, korzystać z ludowego słownictwa. Uważał on za konieczne przywrócenie do literatury tradycji staropolskich, sarmackich. Bohater utworów sentymentalnych miał przedstawiać indywidualny, prywatny punkt widzenia. Sentymentaliści polscy założenia te realizowali głównie w liryce, zwłaszcza takich gatunkach jak sielanka, pieśń, elegia. Ośrodkiem polskiego sentymentalizmu byłe Puławy a jego mecenasami Czartoryscy. Twórcy: Adam Naruszewicz (sielanki), Franciszek Karpiński ("Do Justyny", "Laura i Filon"), Franciszek Kniaźnin ("Dwie lipy", "Do wąsów").

Charakterystyka sentymentalizmu

Materiały

Ludzkie dramaty w"Chłopach" Dramaty ludzkie w Chłopach. Magda - wyrzucona od organistów rodzi dziecko na mrozie, ono umiera, a ona zastaje pozbawiona godności Witek - sierota z Warszawy, bity mieszka w stajni, śpi pod kożuchem. Brakuje mu osób bliskich, ratuje przyjaźń z Kubą. Ksiądz zabiera mu bociana. Tereska - związana z Mateuszem po powrocie męża uzyskuj...

Krzysztof Kamil Baczyński wobec swoich utworów Z utworów wojennych przebijają do nas echa romantycznej tradycji poety zagrzewającego do walki, choć nie zawsze jest ona zgodna z jego sumieniem. Jest to także dylemat Konrada Wallenroda oraz wielu Polaków, poszukujących metod skutecznej i otwartej walki z przeciwnikiem. W wierszu \"Rodzicom\" odnajdziemy prolog jego twórczości: tragiczna iro...

Dramat i teatr antyczny Dramat antyczny - rodzaj lteracki, powstały w starożytnej Grecji, wywodzący się z pieśni pochwalnych, śpiewany w czasie misteriów dionizyjnych. Rozwinął się około V w. p.n.e. Koncepcja tragizmu hibris,ate (pycha, zaślepienie)-hamatia (omyłka tragiczna) - pathos (czyn tragiczny) - katastrophe (katastrofa) - gnosis (wiedza)- katharsis (oczys...

Średniowiecze w dalszych epokach A. Współczesna poezja - np. Stanisław Grochowiak. Poetę tego charakteryzuje fascynacja epoką średniowiecza, podejmowanie tematów takich, jak miłość i śmierć, piękno i brzydota - typowych dla wieków średnich. Grochowiak przywołuje także motyw \"poety przeklętego\", który funkcjonuje w twórczości Francoisa Villona, słynnego średniowiecznego au...

Michał Bułhakow – życie i twórczość Michał Bułhakow – życie i twórczość Autor słynnej powieści Mistrz i Małgorzata jest twórcą ciągle na nowo odkrywanym i budzącym wielkie zainteresowanie badaczy literatury i czytelników gustujących w lekturze wymagającej od nich pewnego wysiłku intelektualnego. Długie lata Michał Bułhakow był dramaturgiem odrzucanym przez teatr, nie t...

Krótka charakterystyka Tartuffe'a "Świętoszek" Temat: Molier \"Świętoszek\" - charakterystyka Tartuffe\'a. Świętoszek, tytułowy bohater komedii Moliera, to tajemniczy mężczyzna w średnim wieku. Ten oszust potrafił wpływać na psychikę ludzką. Udało mu się zafascynować swoją osobą Orgona, który przygarnął go do swego domu jak brata i miłował bardziej niż matkę, żonę czy dzieci. Równi...

Rośliny cukrodajne i włókniaste - przykłady ROŚLINY CUKRODAJNE 1- TRZCINA CUKROWA – 75%. CIEPŁY KLIMAT, UPRAWA PRACOCHŁONNA. BRAZYLIA, INDIE, CHINY, KUBA. 2- BURAKI CUKROWE –FRANCJA, UKRAINA, CHINY, POLSKA. ROŚLINY WŁÓKNISTE 1- BAWEŁNA-KRAJE CIEPŁE O MAŁYCH OPADACH, KRAJE ZWROTNIKOWE PRZY ZASTOSOWANIU SZTUCZNEGO NAWODNIENIA. CHINY (KOSZULKI), USA (JEANSY). 2-...

Geneza historyczno-filozoficzna baroku Geneza historyczno - filozoficzna: • teoria Kartezjusza, powstanie racjonalizmu „Cogito ergo sum” - myślę więc jestem zmysły mają znaczenie wyłącznie praktyczne, funkcję poznania spełnia tylko rozum • empiryzm - doświadczenie • sensualizm - źródłem poznania są zmysły • racjonalizm - teoria poznania, nie...