Analiza "Kot w pustym mieszkaniu "



Kot w pustym mieszkaniu Wiersz (opublikowany w t. Koniec i początek, 1993) ukazuje stosu¬nek do śmierci kogoś bliskiego, kochanego z perspektywy opuszczo¬nego, smutnego i samotnego kota, który intuicyjnie, z wielką siłą od¬czuwa brak „swojego” człowieka. Zachowanie zwierzęcia świadczy o zagubieniu, poczuciu pustki, tęsknocie. Bez bliskiej osoby traci on wręcz sens życia. Przed kim teraz ma się popisywać, do kogo łasić, na kogo czekać, by powrócił do domu. Kot doskonale orientuje się, że w mieszkaniu zaszła jakaś zasadnicza zmiana, której nie sposób w pełni zrozumieć, ale wyraźnie się ją odczuwa. Nic tu niby nie zmienione, a jednak pozamieniane. Niby nie przesunięte, a jednak porozsuwane. I wieczorami lampa już nie świeci. Zaobserwowane przez kota innowacje są niepokojące, dręczące, nie do zaakceptowania. Zwierzę stara się zrozumieć nową rzeczywistość. Całym sobą oczekuje przyjścia człowieka: nasłuchuje i analizuje od¬głosy kroków na schodach, stwierdza, że inna ręka kładzie rybę na ta-lerzyk, że rozkład dnia i to, co go wypełnia, wygląda teraz inaczej. Ktoś tutaj był i był, a potem nagłe zniknął i uporczywie go nie ma. Kot stara się sprostać dziwnej i trudnej sytuacji – gdzie tylko może, szuka swojego pana lub pani. Zagląda nawet pod dywan i – mimo za¬kazu – rozrzuca papiery, byle tylko powrócił poprzedni szczęśliwy stan rzeczy. Przygotowuje sobie plan powitania człowieka: kiedy się wreszcie pojawi, powinien odczuć, że kot jest obrażony. Już on się dowie, że z kotem tak nie można. Będzie się szło w jego stronę jakby się wcale nie chciało, pomalutku, na bardzo obrażonych łapach. I żadnych skoków pisków na początek. Doskwierający brak bliskiej osoby sprawia, że kot przeżywa kolej¬no różne stany: poczucie pustki i zagubienia, oczekiwanie, nasłuchi¬wanie, poszukiwanie, plan powitania człowieka – trzeba przecież dać mu nauczkę za tak nieludzkie potraktowanie swojego zwierzaka. Ten wyjątkowy współczesny tren przedstawia kota jako istotę cierpiącą po stracie przyjaciela. Jest on jednak bohaterem przeżywającym nagłą rozłąkę w sposób wyjątkowo ludzki. Nie do końca rozumie powody nieobecności człowieka (ludzie oszołomieni bólem często reagują podobnie, nie przyjmują do wiadomości czyjejś śmierci), z niepoko¬jem i zaskoczony analizuje nową sytuację, nie zgadza się na rozstanie na zawsze (podejmuje wysiłek poszukiwania, planuje swoje zachowa¬nie podczas spotkania). Umrzeć – tego nie robi się kotu. Bo co ma począć kot w pustym mieszkaniu. Z wielką prostotą, szczerością i poczuciem bezsilności podmiot wy¬powiada te oczywiste słowa. Sens kociego życia został nagle poddany w wątpliwość. Wydaje się, że egzystencja bez opiekuna i przyjaciela, jeśli nawet okaże się możliwa (ktoś przecież o kota zadbał, dokarmia go), nie będzie szczęśliwa – każda istota potrzebuje miłości, pragnie kochać i być kochaną. To jest możliwe tylko w stałych relacjach mię¬dzy osobami lub człowiekiem a zwierzęciem. W roli upersonifikowanego zdolnością do myślenia i określonych reakcji kota można również dostrzec człowieka. Wytrącony z równowagi nie radzi sobie z faktem śmierci bliskiej osoby. Wiersz jest więc – ogólnie biorąc – po¬etycką refleksją o śmierci, smutku, poczuciu pustki po stracie kogoś, bez ko¬go trudno wyobrazić sobie dalsze życie. Utwór pozbawiony jest wieloznacz¬ności. Prostota ujęcia wzmaga siłę wyrazu. W funkcji podmiotu dostrzega¬my samego kota, chociaż wypowiada się o sobie w formie bezokoliczników i w rodzaju nijakim – np. będzie się szło – użytym jak gdyby w funkcji bez¬osobowej. Ten element wprowadza wrażenie uogólnienia refleksji – po pro¬stu zazwyczaj reakcje opuszczonych i samotnych z powodu czyjegoś odejścia na zawsze są podobne. Człowiek analizuje tę sytuacje z punktu widze¬nia kota, jakby wcielając się w jego postać. Śmierć jest wiec czynnikiem bu¬rzącym porządek, spokój, normalny stan rzeczy. Mówiący, baśniowy kot, zdolny do głębokich przeżyć i buntu wprowadza w smutny ton refleksji o śmierci nutę stonowanego żartu, jego bunt i pretensje do człowieka są naiwne i zabawne, nie zmienia to jednak sytuacji, że koci świat zawalił się, brakuje ele¬mentu spajającego, najbardziej istotnego. Z delikatną ironią poetka ukazuje, jak trudno wprost, po ludzku wyrazić swój ból, o wiele łatwiej i bez skrępowa¬nia wyraża go w milczeniu kot. Taki punkt widzenia podpowiada Wiesława Wantuch, dodając, że utwór został napisany po śmierci męża poetki.18

Analiza "Kot w pustym mieszkaniu "

Materiały

Tragizm bohatera romantycznego Tragizm bohatera romantycznego. Na szczycie góry, tak wysokiej jak Mont Blanc stoi samotny, wsparty na ramieniu, zaopatrzony w kosmiczną kulę gwiazd - „posąg człowieka na posągu świata”. Może być w masce spiskowca, ze szpadą u boku, z rozdartym sercem szczęśliwego kochanka. Tak go widzę „oczyma duszy mojej” – boh...

Fabuła powieści "Moralność Pani Dulskiej" Twórczość Zapolskiej zwykło się zaliczać do naturalistycznego nurtu dramaturgii Młodej Polski. Główną pasją pisarki było aktorstwo, które uprawiała ze zmiennym powodzeniem przez większą cześć życia. Literaturę traktowała raczej jako dodatkowe źródło dochodów, ale to właśnie ono zapewniło jej miejsce w historii polskiej kultury. Bezsprzecznie naj...

Postawa, cechy, działania Wokulskiego Postawa, cechy, działania wzbudzające fascynację i szacunek dla Wokulskiego Wokulski wierzył w postęp nauki, czuł nieodparta chęć zdobycia wiedzy. Gdy pracował w winiarni Hopfera jako subiekt, utrzymywał kontakty ze studentami, którzy rozbudzili w nim pragnienie zdobycia wiedzy i wiarę, że nauka i praca mogą zmienić jego życie. Porzucił pracę u...

Ludzkość w czasach średniowiecza Cywilizacja To stan rodzaju społeczeństwa w danym okresie historycznym uwarunkowany stopniem opanowania potrzeb przez człowieka , a więc ogół dóbr materialnych , środków i umiejętności produkcyjnych oraz instytucji społecznych w powiązaniu z wierzeniami , czyli światem duchowym człowieka . Kultura Tworzona dla człowieka i przez człowieka w ra...

Jacy byli bohaterowie średniowiecza? - rycerz, święty i kochanek są typowymi bohaterami literatury średniowiecznej; rycerz jest opisany w \"chansons de geste\", takich jak \"Pieśń o Rolandzie\" (punkt 1), \"O królu Arturze i rycerzach Okrągłego Stołu\"; asceta, uważany za świętego (taki był ich żywot) występują w hagiografii (punkt 1) natomiast kochanek opisany jest w utworach ...

"Folwark zwierzęcy" George Orwell - życie i twórczość Życie i twórczość Orwella George Orwell to pseudonim pisarza angielskiego (prawdziwe nazwisko: Eric Arthur Blair), znanego przede wszystkim z dwu pub¬likacji: Folwark Zwierzęcy i Rok 1984, poświeconych refleksji nad zagrożeniami płynącymi z systemu totalitarnego, w którym władza narzuca obywatelom swoją wizje rzeczywistości, jest bezk...

Nawiązanie do bibli w wierszu "Marność" Naborowskiego FUNKCJA NAWIĄZANIA DO BIBLII W WIERSZU \"MARNOŚĆ\". Już sam tytuł wiersza \"Marność\" przynosi skojarzenia z biblijną \"Księgą Kocheleta\". Kochelet, czyli kaznodzieja przemawiający do zebranych na zgromadzeniach, nauczał o istocie bytu ludzkiego na ziemi. Słynne powiedzenie: \"marność nad marnościami i wszystko marność\" stanowi przesłanie ...

"Ludzie bezdomni" Stefan Żeromski Stefan Żeromski “Ludzie bezdomni” “Ludzie bezdomni” to piąta książka Stefana Żeromskiego. Pisał ja w latach 1898-1899, ale wykorzystał w niej doświadczenia i obserwacje całego dotychczasowego życia. • Budulec życiorysu Joasi stanowiły wspomnienia Żeromskiego z: — dzieciństwa w zbiedniałej rodzinie szlac...